Pinkstermaandag 2027 (Tweede Pinksterdag): betekenis en feestdag
Pinkstermaandag 2027 valt op maandag 17 mei. Het is de dag na Eerste Pinksterdag.
Pinkstermaandag, in Nederland meestal Tweede Pinksterdag genoemd, is de tweede dag van het pinksterfeest. In België is het een wettelijke feestdag, in Nederland een algemeen erkende feestdag. Hieronder leest u of u vrij bent, of de winkels open zijn, waarom er een tweede pinksterdag is en wat er die dag gevierd wordt.
Ja, Pinkstermaandag is een feestdag. In België is het een van de tien wettelijke feestdagen; in Nederland is dezelfde dag als Tweede Pinksterdag een algemeen erkende feestdag. Het is de maandag na Eerste Pinksterdag en hoort bij hetzelfde feest: de uitstorting van de Heilige Geest, vijftig dagen na Pasen (Handelingen 2).
Is Pinkstermaandag een feestdag in België en Nederland?
België
Pinkstermaandag staat in België op de lijst van tien wettelijke feestdagen, naast onder meer Paasmaandag, Ons Heer Hemelvaart en Kerstmis. Werknemers hebben recht op een betaalde vrije dag. Een praktisch voordeel van deze feestdag: hij valt per definitie op een maandag, dus er hoeft nooit een vervangingsdag te worden afgesproken zoals bij feestdagen die in een weekend vallen. Overheidsdiensten, banken, scholen en de meeste kantoren zijn gesloten; het openbaar vervoer rijdt doorgaans volgens een zon- en feestdagdienstregeling.
Nederland
In Nederland heet de dag Tweede Pinksterdag. Het is een algemeen erkende feestdag: overheidsinstellingen, banken en scholen zijn dicht en de meeste werknemers zijn vrij. Let op het juridische detail: of u daadwerkelijk vrij bent en of u doorbetaald krijgt, staat in Nederland niet in de wet maar in uw cao of arbeidsovereenkomst. In de praktijk regelen vrijwel alle cao's dit als een betaalde vrije dag, maar in sectoren die doordraaien (zorg, horeca, logistiek) wordt gewoon gewerkt, meestal met een toeslag.
En in de rest van Europa?
De tweede pinksterdag is geen vanzelfsprekendheid. Onder meer Duitsland, Oostenrijk, Zwitserland, Denemarken en Frankrijk kennen hem in enige vorm, maar het Verenigd Koninkrijk niet, en in Spanje en Italië is het landelijk geen feestdag. Buiten Europa kennen bijvoorbeeld de Verenigde Staten de dag evenmin.
Zijn de winkels open op Pinkstermaandag?
Kort antwoord: sommige wel, veel niet, en de openingstijden wijken bijna altijd af van een gewone maandag. Kijk vooraf op de website van de winkel zelf.
In België volgen veel winkels op een wettelijke feestdag hun zondagsregime: kleinere zaken en winkelketens blijven dicht, terwijl buurtsupermarkten, bakkers, tankshops en nachtwinkels vaak beperkt open zijn. Grote winkelcentra maken hun eigen keuze en publiceren die meestal ruim van tevoren. Apotheken werken met een wachtdienst.
In Nederland mogen winkels op Tweede Pinksterdag open; de gemeente bepaalt de ruimte via de plaatselijke winkeltijdenverordening. In de praktijk hanteren veel supermarkten zondagsopeningstijden, zijn tuincentra, woonboulevards en meubelzaken juist wél open (het is traditioneel een drukke dag voor hen) en blijven kleinere winkels in dorpskernen gesloten. Markten en gemeentehuizen zijn dicht.
Voor beide landen geldt hetzelfde advies: pakketbezorging ligt grotendeels stil, het openbaar vervoer rijdt een feestdagdienstregeling, en wie een boodschap of afspraak wil doen, doet er goed aan die naar de zaterdag of dinsdag te verschuiven.
Wat is de betekenis van Pinkstermaandag?
Pinkstermaandag heeft dezelfde betekenis als Pinksteren: vijftig dagen na Pasen stort God Zijn Heilige Geest uit over de discipelen in Jeruzalem, en zo ontstaat de christelijke gemeente (Handelingen 2). De maandag is geen apart feest, maar de tweede feestdag. In veel kerken staat dan de vraag centraal wat leven uit de Geest betekent op een gewone werkdag.
Pinkstermaandag is geen zelfstandig feest met een eigen gebeurtenis in de Bijbel. U zult in de Schrift dus niets over "de tweede pinksterdag" vinden: het is een kerkelijke en later wettelijke verlenging van het feest, geen aparte heilsdaad van God.
Toch heeft die tweede dag in de praktijk een eigen kleur gekregen. Waar de pinksterzondag het wonder zelf belicht (wind, vuur, talen, drieduizend mensen die tot geloof komen), gaat het op de maandag in veel gemeenten over de toepassing. Niet: wat gebeurde er toen, maar: wat betekent het dat diezelfde Geest vandaag in gelovigen woont? Het klassieke gedeelte daarvoor is Galaten 5:22-23, over de vrucht des Geestes: “liefde, blijdschap, vrede, lankmoedigheid, goedertierenheid, goedheid, geloof, zachtmoedigheid, matigheid”.
Dat maakt Pinkstermaandag tot een nuchtere dag. De grote woorden zijn zondag gevallen; maandag begint het gewone leven waarin ze waargemaakt moeten worden. Handelingen 2 eindigt niet met het wonder maar met een leefpatroon: de eerste gemeente was volhardende “in de leer der apostelen, en in de gemeenschap, en in de breking des broods, en in de gebeden” (Handelingen 2:42). Onderwijs, gemeenschap, maaltijd en gebed: daar hoeft geen vuurtong bij te komen om het echt te maken.
Waarom is er een tweede pinksterdag?
De tweede feestdag komt niet uit de Bijbel maar uit de kerkelijke kalender. In de vroege en middeleeuwse kerk werden de drie hoogfeesten (Kerst, Pasen en Pinksteren) niet op één dag afgehandeld maar in een octaaf: een periode van acht dagen waarin het feest doorklonk in de liturgie. Voor pelgrims en dorpsgemeenschappen was dat praktisch: wie een dag moest lopen naar de kerk, kon niet alles in één ochtend doen.
Bij de Reformatie verdwenen in de Nederlanden de meeste heiligendagen, maar de tweede feestdag bleef. De Synode van Dordrecht (1618-1619) bepaalde in artikel 67 van de Dordtse Kerkorde dat de gemeenten naast de zondag ook Kerst, Pasen en Pinksteren zouden houden, met de dag die erop volgt. In hetzelfde artikel vroeg de synode de predikanten om bij de overheid aan te dringen op het houden van Nieuwjaarsdag en Hemelvaartsdag, waar dat nog niet gebruikelijk was. Zo bleven in Nederland Tweede Kerstdag, Tweede Paasdag en Tweede Pinksterdag bestaan. In België zijn Paasmaandag en Pinkstermaandag wettelijke feestdagen, maar Tweede Kerstdag niet. Pinksterdrie, de dinsdag, leefde plaatselijk nog lang voort als volksfeest, maar verdween uiteindelijk uit de kalender.
Er speelde ook iets inhoudelijks mee. Pinksteren is het feest van de kerk, en de kerk bestaat uit mensen die elkaar moeten kunnen ontmoeten. Een tweede dag gaf ruimte voor wat op de zondag zelf niet paste: gemeentedagen, openluchtdiensten, bezoek aan familie in een naburig dorp. Die functie heeft de dag tot vandaag behouden, ook in geseculariseerde vorm: het lange weekend is voor veel mensen het eerste echte buitenweekend van het jaar.
Waar gaat het pinksterfeest ook alweer over?
Vijftig dagen na Pasen (het woord Pinksteren komt van het Griekse pentèkostè, "vijftigste") waren de discipelen in Jeruzalem bijeen voor het Joodse Wekenfeest. Handelingen 2 vertelt wat er gebeurde: een geluid als van een hevige wind vulde het huis, op ieder van hen kwamen tongen als van vuur, en zij begonnen te spreken in talen die zij niet geleerd hadden. Joden uit vele landen, van Parthië tot Rome, hoorden in hun eigen taal over de grote werken van God.
“En zij werden allen vervuld met den Heiligen Geest, en begonnen te spreken met andere talen, zoals de Geest hun gaf uit te spreken.”
Petrus legde uit dat dit de vervulling was van de profetie van Joël: God zou Zijn Geest uitstorten op alle vlees. Die dag lieten ongeveer drieduizend mensen zich dopen (Handelingen 2:41). Daarom heet Pinksteren de geboortedag van de kerk: niet omdat er een organisatie werd opgericht, maar omdat God ging wonen in gewone mensen.
Wilt u dit uitgebreider lezen, met de Joodse achtergrond van Sjavoeot, Pinksteren als omkering van Babel en het verschil met Hemelvaart, ga dan naar de hoofdpagina over Pinksteren of lees de vers-voor-vers uitleg bij Handelingen 2.
Wanneer is Pinkstermaandag 2027?
Pinkstermaandag is altijd Pasen plus vijftig dagen: de maandag na de zevende zondag na Pasen. Omdat Pasen een beweeglijk feest is (de eerste zondag na de eerste volle maan van de lente), schuift ook Pinkstermaandag elk jaar mee. De dag valt ergens tussen 11 mei en 14 juni.
donderdag 6 mei 2027
zondag 16 mei 2027
maandag 17 mei 2027
Pinkstermaandag de komende jaren
| Jaar | Eerste Paasdag | Pinkstermaandag |
|---|---|---|
| 2027 | 28 maart 2027 | 17 mei 2027 |
| 2028 | 16 april 2028 | 5 juni 2028 |
| 2029 | 1 april 2029 | 21 mei 2029 |
| 2030 | 21 april 2030 | 10 juni 2030 |
| 2031 | 13 april 2031 | 2 juni 2031 |
| 2032 | 28 maart 2032 | 17 mei 2032 |
Tussen Pasen en Pinksteren ligt Hemelvaart, veertig dagen na Pasen. De tien dagen daartussen waren voor de discipelen een periode van wachten en bidden (Handelingen 1:14).
Wat te doen op Pinkstermaandag?
Een vrije maandag zonder vaste invulling kan zomaar aan u voorbijgaan. Zes manieren om er iets van te maken, van een dienst tot een stil uur thuis.
Ga naar een dienst of openluchtviering
Veel gemeenten houden op Pinkstermaandag een tweede dienst, vaak met een andere invalshoek dan de zondag: niet het wonder van Handelingen 2, maar de vraag wat leven uit de Geest in de praktijk betekent. In België en Nederland zijn er ook openluchtdiensten en oecumenische vieringen.
Bezoek een pinksterconferentie of familieweekend
Het lange pinksterweekend wordt van oudsher gebruikt voor conferenties, jeugdkampen en gemeenteweekenden. Wie niet weg kan, kan de dag ook thuis als gemeenschapsdag invullen: nodig iemand uit die vaak alleen is, of eet met de buren.
Lees Handelingen 2 in één keer door
Een vrije maandag geeft ruimte voor iets wat op een gewone dag zelden lukt: een heel hoofdstuk rustig lezen. Handelingen 2 leest in twintig minuten. Lees daarna hoofdstuk 3 en 4 erachteraan, dan ziet u wat de Geest met die eerste gemeente deed.
Maak er een gezinsdag van
Wind en vuur zijn beelden die kinderen aanspreken. Steek een kaars aan, lees het verhaal voor, en vraag wat zij zouden hebben gedacht als zij erbij waren geweest. Een wandeling met een korte bijbeltekst onderweg werkt vaak beter dan een lange zit aan tafel.
Begin een leesplan dat verder loopt dan deze dag
Pinkstermaandag is een goed startpunt voor een ritme dat blijft. Een leesplan van een paar weken over de Heilige Geest of over het boek Handelingen houdt de lijn vast als het feest voorbij is.
Neem tijd voor stilte en gebed
De discipelen wachtten tien dagen biddend voordat de Geest kwam (Handelingen 1:14). Een vrije dag zonder agenda leent zich voor precies dat: een uur zonder telefoon, met een open Bijbel en een gebed dat verder gaat dan een boodschappenlijst.
Blijven lezen na Pinkstermaandag
De eerste gemeente bleef bij de leer der apostelen en bij de gebeden. Wie na het lange weekend verder wil lezen, vindt hier een rustig begin.
Leescampagne
Van Hemelvaart naar Pinksteren: elf dagen verwachten
Elf lezingen uit het pinksterleesplan, van Hemelvaart tot en met Eerste Pinksterdag, over het wachten op de Heilige Geest. Ook na de feestdagen in uw eigen tempo na te lezen.
Pinksterleesplan
Hetzelfde plan op eigen gelegenheid: de belofte van de Heilige Geest, het wachten van de discipelen en de uitstorting op de Pinksterdag, wanneer het u uitkomt.
Liever een ander leesplan? Kies er een uit het overzicht van bijbelleesplannen, of lees eerst wat de Bijbel zegt over de Heilige Geest.
Bijbelteksten bij Pinkstermaandag
Zes gedeelten die passen bij de tweede pinksterdag: het wonder zelf, en wat het betekent voor een gewone maandag. Alle citaten komen uit de Statenvertaling.
“En als de dag van het Pinksterfeest vervuld werd, waren zij allen eendrachtelijk bijeen. En er geschiedde haastelijk uit den hemel een geluid, gelijk als van een geweldigen, gedreven wind, en vervulde het gehele huis, waar zij zaten. En van hen werden gezien verdeelde tongen als van vuur, en het zat op een iegelijk van hen. En zij werden allen vervuld met den Heiligen Geest, en begonnen te spreken met andere talen, zoals de Geest hun gaf uit te spreken.”
“En zij waren volhardende in de leer der apostelen, en in de gemeenschap, en in de breking des broods, en in de gebeden.”
“Maar de Trooster, de Heilige Geest, Welken de Vader zenden zal in Mijn Naam, Die zal u alles leren, en zal u indachtig maken alles, wat Ik u gezegd heb.”
“Want zovelen als er door den Geest Gods geleid worden, die zijn kinderen Gods. Want gij hebt niet ontvangen den Geest der dienstbaarheid wederom tot vreze; maar gij hebt ontvangen den Geest der aanneming tot kinderen, door Welken wij roepen: Abba, Vader! Dezelve Geest getuigt met onzen geest, dat wij kinderen Gods zijn.”
“Maar de vrucht des Geestes is liefde, blijdschap, vrede, lankmoedigheid, goedertierenheid, goedheid, geloof, zachtmoedigheid, matigheid. Tegen de zodanigen is de wet niet.”
“… wordt vervuld met den Geest; Sprekende onder elkander met psalmen, en lofzangen, en geestelijke liederen, zingende en psalmende den Heere in uw hart”
Veelgestelde vragen over Pinkstermaandag
Is Pinkstermaandag een feestdag?
Ja. In België is Pinkstermaandag een van de tien wettelijke feestdagen: werknemers hebben die dag recht op betaalde rust. Omdat Pinkstermaandag altijd op een maandag valt, is er nooit een vervangingsdag nodig. Banken, scholen en overheidsdiensten zijn dicht. Voor Nederland, waar de dag Tweede Pinksterdag heet, zie de volgende vraag.
Is Pinkstermaandag een feestdag in Nederland?
Ja. In Nederland heet Pinkstermaandag meestal Tweede Pinksterdag, en die dag staat in de wet als algemeen erkende feestdag. In 2027 valt hij op maandag 17 mei. Scholen, overheidskantoren en banken zijn dicht. Of u als werknemer vrij bent en doorbetaald krijgt, regelt de wet niet: dat staat in uw cao of arbeidsovereenkomst. In de zorg, de horeca en het vervoer wordt vaak gewoon gewerkt, meestal met een toeslag.
Wat is Pinkstermaandag?
Pinkstermaandag is de dag na Eerste Pinksterdag en hoort bij hetzelfde feest: de uitstorting van de Heilige Geest over de discipelen in Jeruzalem, vijftig dagen na Pasen (Handelingen 2). De maandag is geen apart feest met een eigen gebeurtenis, maar een voortzetting van de pinksterzondag, net zoals Tweede Kerstdag bij Kerst hoort.
Wat is de betekenis van Pinkstermaandag?
De betekenis van Pinkstermaandag is dezelfde als die van Pinksteren zelf: God geeft Zijn Geest aan gewone mensen en laat de kerk ontstaan. Waar de zondag het wonder van Handelingen 2 belicht, gaat het op de maandag in veel tradities om de toepassing: wat betekent het leven uit de Geest in het dagelijks leven? De vrucht van de Geest uit Galaten 5:22-23 is daarbij de klassieke leidraad.
Wanneer is Pinkstermaandag 2027?
Pinkstermaandag valt in 2027 op maandag 17 mei 2027. De datum verschuift elk jaar mee met Pasen: Pinkstermaandag is altijd Pasen plus vijftig dagen, oftewel de maandag na de zevende zondag na Pasen. Omdat Pasen 2027 op 28 maart valt, komt Pinkstermaandag uit op 17 mei.
Wanneer is Pinkstermaandag 2028?
In 2028 valt Pinkstermaandag op maandag 5 juni 2028. Pasen valt dat jaar op 16 april; vijftig dagen later volgt Pinkstermaandag, de dag na Eerste Pinksterdag.
Zijn de winkels open op Pinkstermaandag?
Dat verschilt per winkel en per gemeente. In België hanteren veel winkels een zondagsregime of blijven ze dicht; supermarkten, bakkers en tankshops zijn vaak beperkt open, en grote winkelketens kiezen er soms voor de deuren te sluiten. In Nederland mogen winkels open en houden veel supermarkten, tuincentra en woonboulevards zondagsopeningstijden aan, terwijl kleinere zaken gesloten blijven. Controleer altijd de openingstijden van de winkel zelf; ze wijken vaak af van een gewone maandag.
Waarom is er een tweede pinksterdag?
De tweede feestdag komt uit de kerkelijke praktijk: de grote feesten (Kerst, Pasen en Pinksteren) werden vroeger over meerdere dagen gevierd. Na de Reformatie bepaalde de Synode van Dordrecht (1618-1619) in artikel 67 van de Dordtse Kerkorde dat de gemeenten Kerst, Pasen en Pinksteren zouden houden met de dag die erop volgt. Zo bleef in Nederland Tweede Pinksterdag een vrije dag. Ook in België is Pinkstermaandag een wettelijke feestdag, maar daar speelde de Dordtse kerkorde geen rol. Het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten kennen de dag niet.
Wat is het verschil tussen Pinkstermaandag en Tweede Pinksterdag?
Er is geen verschil: het gaat om dezelfde dag. "Pinkstermaandag" is de gebruikelijke naam in België (en sluit aan bij het Franse lundi de Pentecôte), "Tweede Pinksterdag" is de gangbare Nederlandse benaming. In beide landen is het de maandag na Eerste Pinksterdag.
Wat kunt u doen op Pinkstermaandag?
Veel gemeenten houden een tweede dienst of een openluchtviering, en het lange weekend wordt traditioneel gebruikt voor pinksterconferenties, jeugdkampen en gemeenteweekenden. Wie thuisblijft, kan de dag invullen met een gezinsmoment rond Handelingen 2, een wandeling, een bezoek aan iemand die vaak alleen is, of de start van een leesplan over de Heilige Geest.
Bestaat Pinksterdrie ook nog?
Pinksterdrie, de dinsdag na Pinksteren, werd vroeger plaatselijk als volksfeest gevierd, maar is al lang geen vrije dag meer. Wettelijk is het in Nederland en België een gewone werkdag.
Vragen over Pinksteren of de Heilige Geest?
Stel uw vraag aan de BijbelAssistent en krijg antwoord met verwijzingen naar de Bijbel zelf.
Bijbelverhalen en personen bij Pinksteren
Moederdag in mei, met bijbelteksten over moeders.
Het bijbelverhaal dat centraal staat in deze periode.
Het bijbelverhaal dat centraal staat in deze periode.
Het bijbelverhaal dat centraal staat in deze periode.
Lees over de rol van Petrus in deze periode.
Verdiep u verder
Meer over het pinksterfeest, de Heilige Geest en de eerste gemeente.
Pinksteren
De hoofdpagina: betekenis, datum, Handelingen 2 en de vrucht van de Geest.
Hemelvaart
Veertig dagen na Pasen: zonder Hemelvaart geen Pinksteren.
Pasen
Het feest waarvan Pinkstermaandag vijftig dagen wordt afgeteld.
Paasmaandag
De tweede paasdag, zeven weken eerder: ook in België een wettelijke feestdag.
Bijbelteksten voor Pinksteren
Verzen over de Heilige Geest om te lezen, te delen of op een kaart te zetten.
Bijbeluitleg Handelingen 2
Vers voor vers door het pinksterhoofdstuk en de preek van Petrus.
Wat zegt de Bijbel over de Heilige Geest?
Wie de Geest is, wat Hij doet, en hoe u Hem leert kennen.
Wat zegt de Bijbel over gemeenschap?
Het leefpatroon van de eerste gemeente uit Handelingen 2:42.
Bijbelleesplannen
Begin op de vrije maandag een ritme dat ook daarna doorloopt.
Dagelijkse overdenking
Elke dag een bijbelgedeelte met korte uitleg en een gebed.
Bidden
Wat de Bijbel over gebed zegt, en hoe u ermee begint.