Vaderdag 2027: God als Vader en bijbelse vaders

In Nederland valt Vaderdag altijd op de derde zondag van juni. In 2027 is dat zondag 20 juni 2027. De datum ligt daardoor steeds tussen 15 en 21 juni. In België viert men Vaderdag op de tweede zondag van juni, in 2027 dus op zondag 13 juni 2027. Wie familie aan beide kanten van de grens heeft, viert dus twee zondagen na elkaar.

Volgens sommige bronnen houden families in delen van de provincie Antwerpen ook vast aan 19 maart, de dag die in de rooms-katholieke kalender aan Jozef, de man van Maria, is gewijd. Die gewoonte hoort bij dezelfde streek die Moederdag op 15 augustus viert. Elders in Vlaanderen en in heel Nederland is juni de maand van Vaderdag.

Moederdag valt in beide landen op de tweede zondag van mei, in 2027 op zondag 9 mei. Pinksteren valt in 2027 op zondag 16 mei, 5 weken voor Vaderdag in Nederland.

Vaderdag ontstond in het begin van de twintigste eeuw in de Verenigde Staten, kort na de opkomst van Moederdag. Volgens de gangbare geschiedschrijving nam Sonora Smart Dodd in Spokane (Washington) het initiatief, ter ere van haar vader, die als weduwnaar zijn kinderen had grootgebracht. De eerste viering daar wordt op 1910 gedateerd. Het duurde daarna nog tientallen jaren voordat de derde zondag van juni in de Verenigde Staten officieel Vaderdag werd.

Nederland viert Vaderdag, net als de Verenigde Staten, op de derde zondag van juni; België op de tweede zondag. Wanneer de dag precies in Nederland en Vlaanderen ingang vond, is minder goed vastgelegd dan bij Moederdag.

Vaderdag is dus geen kerkelijke feestdag, en reformatorische christenen denken er verschillend over. Velen zien er geen bezwaar in om vaders die dag te bedanken, zolang de zondag de dag des Heeren blijft; anderen hebben moeite met de handel eromheen of met feestvieren op de rustdag. Wel mag het eren van ouders niet tot één dag per jaar beperkt blijven. Het vijfde gebod, “Eert uw vader en uw moeder” (Exodus 20:12), geldt het hele jaar. De Heidelbergse Catechismus legt dat gebod uit in Zondag 39, met de opmerking dat God ons door de hand van onze ouders wil regeren.

Het beeld van God als Vader loopt als een rode draad door de Bijbel. In het Oude Testament vraagt Mozes het volk Israël: “Is Hij niet uw Vader, Die u verkregen, Die u gemaakt en u bevestigd heeft?” (Deuteronomium 32:6). In het Nieuwe Testament spreekt de Heere Jezus God aan met “Abba”, het Aramese woord voor vader (Markus 14:36).

Het Onze Vader, het gebed dat de Heere Jezus Zijn discipelen leerde, begint met “Onze Vader, Die in de hemelen zijt!” (Mattheüs 6:9). God is geen afstandelijke kracht, maar een Vader Die hoort, zorgt en Zijn kinderen thuisbrengt. Paulus schrijft dat gelovigen ontvangen hebben “den Geest der aanneming tot kinderen, door Welken wij roepen: Abba, Vader!” (Romeinen 8:15). Gods kinderen zijn zij niet van nature, maar door aanneming, om Christus' wil.

Alle aardse vaderschap verwijst naar Gods vaderschap. Paulus buigt zijn knieën voor de Vader, “uit Welken al het geslacht in de hemelen en op de aarde genoemd wordt” (Efeze 3:15). Menselijk vaderschap is niet de maat voor God; God is de maat voor menselijke vaders. Dat troost wie een slechte vader had, en het oordeelt iedere vader die zijn taak licht opneemt. Zie ook Heidelbergse Catechismus Zondag 9 over God de Vader.

De Bijbel geeft vaders geen handboek, wel een duidelijke richting. Drie lijnen springen eruit.

Gods Woord doorgeven

Deuteronomium 6 vraagt ouders Gods woorden hun kinderen in te scherpen, thuis en onderweg, bij het opstaan en het slapengaan. Geloofsopvoeding gebeurt niet alleen in de kerk, maar aan tafel, in de auto en bij het avondgebed.

Opvoeden zonder te tergen

Paulus schrijft twee keer aan vaders, en beide keren met een waarschuwing: niet tot toorn verwekken (Efeze 6:4) en niet tergen, “opdat zij niet moedeloos worden” (Kolossenzen 3:21). Gezag is nodig, maar het dient het kind.

Zelf voorgaan

Een vader onderwijst meer door zijn leven dan door zijn woorden. Noach wandelde met God; Eli liet zijn zonen begaan. Wat kinderen zien van gebed, eerlijkheid en schuldbelijdenis, nemen zij mee. Meer hierover leest u bij wat de Bijbel zegt over opvoeding.

Niet iedereen kijkt met warmte naar Vaderdag. Sommigen missen een vader die overleed, anderen hadden een vader die afwezig, hard of onbetrouwbaar was. Ook mannen die graag vader waren geworden, of die een kind verloren, kunnen deze zondag zwaar vinden. De Bijbel kent dat verdriet. David schrijft: “Want mijn vader en mijn moeder hebben mij verlaten, maar de HEERE zal mij aannemen” (Psalm 27:10).

God wordt in Psalm 68:6 “een Vader der wezen” genoemd. Dat neemt de pijn om een aardse vader niet weg, maar het betekent dat niemand vaderloos hoeft te blijven bij God. Praat erover met iemand die u vertrouwt, of met uw predikant of ouderling.