Schriftbewijzen: Jesaja 53:3-11, 2 Korinthe 5:21
God wil dat aan Zijn gerechtigheid genoeg geschiede. Daarom moeten wij aan haar, of door onszelven of door een anderen, volkomenlijk betalen.
Schriftbewijzen: Genesis 2:17, Exodus 20:5, Exodus 23:7, Romeinen 8:3-4
In generlei wijze; maar wij maken ook de schuld nog dagelijks meerder.
Schriftbewijzen: Job 4:18-19, Job 15:15-16, Mattheus 6:12, Jesaja 64:6
Neen; want ten eerste, zo wil God aan geen ander schepsel de schuld straffen, die de mens gemaakt heeft. Ten andere, zo kan ook geen bloot schepsel den last van den eeuwigen toorn Gods tegen de zonde dragen, en andere schepselen daarvan verlossen.
Schriftbewijzen: Ezechiel 18:4, Nahum 1:6, Hebreeen 2:14-18
Zulk een, die een waarachtig en rechtvaardig mens is, en nochtans ook sterker dan alle schepselen, dat is, die tegelijk waarachtig God is.
Schriftbewijzen: 1 Korinthe 15:21-22, Jeremia 23:6, Jesaja 53:9, Jesaja 7:14
God wil dat aan Zijn gerechtigheid genoeg geschiede. Daarom moeten wij aan haar, of door onszelven of door een anderen, volkomenlijk betalen.
In generlei wijze; maar wij maken ook de schuld nog dagelijks meerder.
Neen; want ten eerste, zo wil God aan geen ander schepsel de schuld straffen, die de mens gemaakt heeft. Ten andere, zo kan ook geen bloot schepsel den last van den eeuwigen toorn Gods tegen de zonde dragen, en andere schepselen daarvan verlossen.
Zulk een, die een waarachtig en rechtvaardig mens is, en nochtans ook sterker dan alle schepselen, dat is, die tegelijk waarachtig God is.
Zondag 5 van de Heidelbergse Catechismus (HC zondag 5, vraag 12 tot en met 15) opent het tweede deel van de catechismus, het deel over de verlossing. Na de ellende van zondag 2 tot en met 4 komt de vraag of er een weg is om aan de verdiende straf te ontkomen en weer in Gods genade te komen. Het antwoord begint bij Gods gerechtigheid: aan haar moet volkomen betaald worden, door onszelf of door een ander.
Vraag 13 sluit de eerste weg af. Zelf betalen kunnen wij "in generlei wijze", dat wil zeggen op geen enkele manier, want wij maken de schuld nog dagelijks groter. Daarom leert het Onze Vader bidden om vergeving van onze schulden (Mattheüs 6:12). Vraag 14 sluit ook de tweede weg af: een bloot schepsel, een schepsel dat niet meer dan schepsel is, kan de last van Gods eeuwige toorn tegen de zonde niet dragen.
Zo komt vraag 15 uit bij de Middelaar die wij nodig hebben: een waarachtig en rechtvaardig mens, en tegelijk sterker dan alle schepselen, dus ook waarachtig God. Zondag 6 werkt dat verder uit en noemt Zijn Naam: onze Heere Jezus Christus. Jesaja 53 en 2 Korinthe 5:21 staan bij deze zondag als schriftbewijs: God heeft Hem, Die geen zonde gekend heeft, zonde voor ons gemaakt.
Zondag 5 (vraag 12 tot en met 15) gaat over de vraag hoe een mens aan de verdiende straf kan ontkomen. Zelf betalen kan niet, want de schuld groeit dagelijks, en geen enkel schepsel kan de straf voor een ander dragen. Daarom is een Middelaar nodig die waarachtig en rechtvaardig mens is en tegelijk waarachtig God.
In generlei wijze is ouder Nederlands voor op geen enkele wijze, in geen geval. De catechismus gebruikt het in vraag 13 als antwoord op de vraag of wij zelf voor onze zonden kunnen betalen. Het antwoord is een volstrekt nee, en de catechismus voegt eraan toe dat wij de schuld zelfs dagelijks groter maken.
Ontdek de gerelateerde belijdenisgeschriften van de kerk.
Lees de schriftbewijzen bij Zondag 5 in context.
Lees commentaar bij de aangehaalde bijbelpassages.
Verdiep u in de thema's die in deze zondag behandeld worden.
Stel uw vragen over Zondag 5 aan de AI-assistent.
Leer methoden om de catechismus te bestuderen.
Leer meer over de Reformatie en het ontstaan van de catechismus.