David danst voor de ark

De geschiedenis van David die danst voor de ark staat in 2 Samuël 6. David was koning over heel Israël en had de burg Sion ingenomen, de stad Davids (2 Samuël 5:7). Nu wilde hij de ark van God naar Jeruzalem brengen, de ark van de HEERE der heirscharen, "Die daarop woont tussen de cherubim" (2 Samuël 6:2). Al lange tijd stond zij in het huis van Abinadab, op een heuvel (1 Samuël 7:1-2).

Wat ging er mis toen David de ark de eerste keer haalde?

David trok op met dertigduizend uitgelezen mannen. Zij zetten de ark op een nieuwe wagen, en Uza en Ahio, de zonen van Abinadab, leidden die. David en heel Israël speelden voor de HEERE met allerlei snarenspel. Bij de dorsvloer van Nachon struikelden de runderen. Uza strekte zijn hand uit en hield de ark vast. "Toen ontstak de toorn des HEEREN tegen Uza, en God sloeg hem aldaar, om deze onbedachtzaamheid; en hij stierf aldaar bij de ark Gods" (2 Samuël 6:7). De HEERE had bepaald dat de ark aan draagbomen op de schouders gedragen werd, en dat de dragers het heilige niet mochten aanraken (Numeri 4:15 en Numeri 7:9).

Waarom bleef de ark drie maanden bij Obed-Edom?

David ontstak, omdat de HEERE een scheur had gescheurd aan Uza, en hij noemde de plaats Perez-Uza: scheur van Uza. Die dag vreesde hij de HEERE, en hij zei: "Hoe zal de ark des HEEREN tot mij komen" (2 Samuël 6:9)? Daarom liet hij de ark niet naar de stad Davids brengen, maar naar het huis van Obed-Edom, de Gethiet. Daar bleef zij drie maanden, en de HEERE zegende Obed-Edom en zijn hele huis.

Hoe danste David voor de ark?

Toen David hoorde van die zegen, ging hij de ark alsnog halen, met vreugde. Nu werd de ark gedragen. "En David huppelde met alle macht voor het aangezicht des HEEREN; en David was omgord met een linnen lijfrok" (2 Samuël 6:14). Met gejuich en bazuingeschal kwam de ark in de tent die David ervoor gespannen had. David bracht brandoffers en dankoffers, zegende het volk in de Naam van de HEERE der heirscharen en gaf ieder een broodkoek, een stuk vlees en een fles wijn.

Wat antwoordde David aan Michal?

Michal, de dochter van Saul, had David door het venster zien springen en huppelen, en zij verachtte hem in haar hart. Toen hij thuiskwam, verweet zij hem dat hij zich voor de dienstmaagden had ontbloot als een van de ijdele lieden. David antwoordde: "Voor het aangezicht des HEEREN, Die mij verkoren heeft voor uw vader en voor zijn ganse huis, mij instellende tot een voorganger over het volk des HEEREN, over Israël; ja, ik zal spelen voor het aangezicht des HEEREN" (2 Samuël 6:21). Hij wilde zich nog geringer houden en nederig zijn in zijn eigen ogen. Michal had geen kind tot de dag van haar dood (2 Samuël 6:23).

De ark was een kist van sittimhout, van binnen en van buiten met goud overtrokken (Exodus 25:10-11). Er lagen de twee stenen tafelen in (1 Koningen 8:9), en van boven het verzoendeksel wilde de HEERE met Mozes spreken en hem geven wat Hij Zijn volk gebood (Exodus 25:22). Baalim-Juda is waarschijnlijk Kirjath-Jearim: 1 Kronieken 13:6 noemt de plaats Baala, "dat is, Kirjath-Jearim". Een nieuwe wagen gebruikten eerder de Filistijnen, toen zij de ark terugstuurden (1 Samuël 6:7). De linnen lijfrok was een eenvoudig priesterlijk kleed; ook de jonge Samuël droeg er een (1 Samuël 2:18). 1 Kronieken 13, 15 en 16 vertellen dezelfde geschiedenis uitvoeriger, met de Levieten als dragers en met de zangers. Zie ook de uitleg bij 2 Samuël 6.

Wat doet God in deze geschiedenis? Hij laat zien dat Hij heilig is. De ark was de plaats waar de HEERE der heirscharen woonde tussen de cherubim, en wie Hem nadert, doet dat zoals Hij het gezegd heeft. Het oordeel over Uza is niet willekeurig. De tekst noemt de reden, "om deze onbedachtzaamheid", en David erkent later dat het gebeurde "omdat wij Hem niet gezocht hebben naar het recht" (1 Kronieken 15:13). Het is dezelfde les als bij Nadab en Abihu: "In degenen, die tot Mij naderen, zal Ik geheiligd worden" (Leviticus 10:3). Zie ook Gods heiligheid.

Toch wil deze heilige God bij Zijn volk wonen, en waar Hij is, geeft Hij zegen. Het huis van Obed-Edom wordt gezegend "om der ark Gods wil" (2 Samuël 6:12). Daarom gaan vrees en vreugde in dit hoofdstuk samen: David vreest de HEERE en huppelt daarna met alle macht voor Zijn aangezicht. Psalm 2:11 zegt het zo: "Dient den HEERE met vreze, en verheugt u met beving".

Davids antwoord aan Michal laat zien waar zijn blijdschap vandaan kwam: de HEERE had hem verkoren. Wie dat weet, wil voor Hem gering zijn. Over het slot, dat Michal kinderloos bleef, denken uitleggers verschillend. Sommigen zien er een oordeel van God in, anderen een gevolg van de breuk tussen haar en David; de tekst zegt het niet. Het Nieuwe Testament houdt vast aan Gods heiligheid. Wij mogen tot Hem naderen door het bloed van Jezus (Hebreeën 10:19). Toch dienen wij Hem "met eerbied en godvruchtigheid", want "onze God is een verterend vuur" (Hebreeën 12:28-29).

God bepaalt Zelf hoe Hij gediend wil worden. David had goede bedoelingen en veel muziek, maar de eerste keer zocht hij de HEERE niet "naar het recht". De Heidelbergse Catechismus zegt bij het tweede gebod (vraag en antwoord 96) dat wij God op geen andere wijze mogen vereren dan Hij in Zijn Woord bevolen heeft. Ook in de eredienst vragen wij daarom eerst wat de Schrift zegt, niet wat ons goed lijkt.

De HEERE geeft blijdschap waar Hij woont. Toen de ark kwam zoals God het wilde, huppelde David met alle macht voor Hem, zonder zich te schamen. Aanbidding mag het hele hart vragen, met eerbied en ook met vreugde.

Wie door God verkoren is, hoeft zichzelf niet groot te maken. Michal keek naar wat een koning past; David keek naar het aangezicht van de HEERE en wilde nederig zijn in zijn eigen ogen. Waar wij ons schamen voor wat mensen van ons geloof denken, mogen wij aan Davids antwoord denken: hij deed het "voor het aangezicht des HEEREN".