1
Debora belooft de overwinning
Debora zegt Barak namens de HEERE dat Sisera met zijn wagenen en zijn menigte aan de beek Kison in zijn hand gegeven wordt.
Beek Kison in de Bijbel
Kison (Hebreeuws קִישׁוֹן); de betekenis van de naam is onzeker. Het woord dat de Statenvertaling met beek weergeeft, staat voor een stroom die in de regentijd veel water voert en in de droge tijd deels droogvalt.
De Kison is de beek die door de vlakte van Jizreël naar de Middellandse Zee stroomt, langs de noordkant van de Karmel. Aan de Kison versloeg de HEERE Sisera en zijn wagenen voor Barak (Richteren 4:7, 5:21). Later bracht Elia de profeten van Baäl naar deze beek (1 Koningen 18:40).
Ook bekend als: Kison, Nahr el-Muqatta, Nachal Kisjon, Kishon
Ligging
De Kison verzamelt het water van de vlakte van Jizreël en de heuvels eromheen, onder meer van de Gilboa in het zuidoosten. Hij stroomt naar het noordwesten langs Thaanach en Megiddo aan de zuidrand van de vlakte, en buigt dan door een smalle doorgang tussen de Karmel en de heuvels van Galilea naar de kustvlakte van Akko. Daar mondt hij uit in de zee.
Vandaag
De identificatie is zeker: de Kison is de huidige Nahr el-Muqatta in het noorden van Israël, Nachal Kisjon in het Hebreeuws. De beek mondt uit in de baai van Haifa. In de benedenloop voert hij het hele jaar water; de bovenloop valt in de zomer grotendeels droog.
Geschiedenis
De Kison komt in de Bijbel voor het eerst voor in de tijd van de richters. Jabin, de koning van Kanaän die te Hazor regeerde, onderdrukte Israël twintig jaar met zijn krijgsoverste Sisera en negenhonderd ijzeren wagenen (Richteren 4:2-3). De profetes Debora riep Barak en gaf hem het woord van de HEERE: "Ik zal aan de beek Kison tot u trekken Sisera" (Richteren 4:7). Barak trok met tienduizend man de berg Tabor op. Sisera riep zijn wagenen bijeen van Haroseth der heidenen "tot de beek Kison" (Richteren 4:13). Toen Barak van de berg afkwam, versloeg de HEERE Sisera met al zijn wagenen; Sisera vluchtte te voet naar de tent van Jaël (Richteren 4:15, 17).
Het lied van Debora en Barak noemt de strijd te Thaanach aan de wateren van Megiddo en zegt van de beek: "De beek Kison wentelde hen weg, de beek Kedumin, de beek Kison" (Richteren 5:19, 21). Asaf bidt eeuwen later: "Doe hun als Midian, als Sisera, als Jabin aan de beek Kison" (Psalm 83:10).
In de dagen van Achab, na het oordeel op de Karmel, liet Elia de profeten van Baäl grijpen: "Elia voerde hen af naar de beek Kison, en slachtte hen aldaar" (1 Koningen 18:40). Daarna kwam de regen, na jaren van droogte (1 Koningen 18:1, 45).
In de regentijd kan de beek snel buiten haar oevers treden en wordt de lage vlakte drassig. Het lied van Debora noemt dat niet als verklaring; het zegt dat de HEERE streed (Richteren 5:20-21, 31).
Betekenis in de Bijbel
De Kison is in de Bijbel de plaats waar de HEERE Zijn volk verloste van een overmacht. Sisera vertrouwde op negenhonderd ijzeren wagenen, een gevreesd wapen in die tijd, en de open vlakte langs de Kison was geschikt voor wagenen. Juist daar werd hij verslagen. Het lied van Debora zegt dat van de hemel gestreden werd, dat de sterren tegen Sisera streden en dat de beek de vijand wegspoelde (Richteren 5:20-21).
In Psalm 83 wordt de Kison een herinnering. Wanneer een verbond van volken Israël wil uitroeien, roept Asaf God aan met de geschiedenis van Midian, Sisera en Jabin. Wat God eens deed, is grond voor het gebed om nieuwe verlossing.
Bij Elia staat de Kison aan het slot van de strijd tussen de HEERE en Baäl. Het volk had geroepen: "De HEERE is God, de HEERE is God" (1 Koningen 18:39). Aan de beek werden de valse profeten gedood, zoals de wet het voor de verleiders tot afgoderij gebood (Deuteronomium 13:5).
Sleutelgebeurtenissen aan de beek Kison
2
Sisera verzamelt zijn wagenen
Sisera brengt negenhonderd ijzeren wagenen en al zijn volk bijeen van Haroseth der heidenen tot de beek Kison. Barak komt van de Tabor af en de HEERE verslaat Sisera.
3
De beek wentelt de vijand weg
In het lied van Debora en Barak spoelt de beek Kison het leger van Sisera weg. De strijd wordt toegeschreven aan de HEERE, Die van de hemel streed.
4
Elia bij de beek
Na het vuur van de HEERE op de Karmel laat Elia de profeten van Baäl grijpen, voert hen af naar de beek Kison en doodt hen daar.
5
Asaf gedenkt de Kison
In een gebed tegen een verbond van vijanden vraagt Asaf God hun te doen als Midian, als Sisera en Jabin aan de beek Kison.
Theologische betekenis
Aan de Kison laat de Schrift zien dat de overwinning van de HEERE is. Debora wees Barak erop dat de HEERE vóór hem uittrok: "is de HEERE niet voor uw aangezicht henen uitgetogen" (Richteren 4:14). Het lied zegt dat de sterren uit hun loopplaatsen tegen Sisera streden en dat de beek het leger wegspoelde. Volgens de kanttekeningen streed God van boven en beneden tegen Sisera. Maar het lied eindigt niet bij de beek. Het eindigt bij God: "Alzo moeten omkomen al Uw vijanden, o HEERE" (Richteren 5:31).
Zo gebruikt Psalm 83 deze geschiedenis: als troost voor Gods volk dat klein en zwak staat tegenover een overmacht; het gebed eindigt met het doel dat de mensen zullen weten dat God alleen de Allerhoogste is (Psalm 83:19).
Bij Elia gaat het om de zuiverheid van de dienst van God in Israël. Het oordeel aan de Kison is de uitvoering van de wet onder het oude verbond, niet een voorbeeld voor eigen handelen. De kanttekeningen wijzen erop dat Elia handelde op het woord van de HEERE (1 Koningen 18:36) en dat deze bijzondere daad niet nagevolgd mag worden. Na het oordeel gaf de HEERE regen.
Belangrijke bijbelteksten
De volgende bijbelgedeelten helpen u om de rol van de beek Kison in de Schrift beter te begrijpen.
Veelgestelde vragen over de beek Kison
Waar lag de beek Kison?
De beek Kison stroomt door de vlakte van Jizreël in het noorden van Israël. Het water komt uit de heuvels rond de vlakte, onder meer van de Gilboa; de beek loopt langs Thaanach en Megiddo naar het noordwesten en gaat door een smalle doorgang aan de noordkant van de Karmel naar de kustvlakte. Hij mondt uit in de baai van Haifa. De beek heet nu Nahr el-Muqatta of Nachal Kisjon; de identificatie is zeker.
Wat gebeurde er aan de beek Kison?
Aan de Kison gebeurden twee dingen. In de tijd van de richters versloeg de HEERE daar Sisera, de krijgsoverste van Jabin, met zijn negenhonderd ijzeren wagenen voor Barak en Debora (Richteren 4:7-15). In de tijd van koning Achab bracht Elia na het offer op de Karmel de profeten van Baäl naar de beek Kison en doodde hen daar (1 Koningen 18:40).
Waar staat de Kison in de Bijbel?
De naam Kison staat in vijf verzen van de Statenvertaling (in Richteren 5:21 zelfs twee keer): Richteren 4:7 en 4:13 (Debora en Barak tegen Sisera), Richteren 5:21 (het lied van Debora), 1 Koningen 18:40 (Elia en de profeten van Baäl) en Psalm 83:10 (Asaf gedenkt Sisera en Jabin). Het verhaal van de strijd staat in Richteren 4 en 5, dat van Elia in 1 Koningen 18.
Wat is de beek Kedumin?
De beek Kedumin staat alleen in het lied van Debora: "De beek Kison wentelde hen weg, de beek Kedumin, de beek Kison" (Richteren 5:21). Wat Kedumin is, is onzeker. De kanttekeningen noemen eerst een beek die van het gebergte in de Kison loopt, en daarnaast de uitleg beek der oudheden: een zeer oude beek. Veel uitleggers lezen het als een tweede naam van de Kison in dezelfde dichtregel.
Waarom bracht Elia de profeten van Baäl naar de Kison?
De Bijbel geeft geen reden voor de plaats. De beek stroomt langs de voet van de Karmel, waar het volk net had uitgeroepen: "De HEERE is God, de HEERE is God" (1 Koningen 18:39); zij was dus de naaste plaats beneden de berg. Elia liet de profeten van Baäl grijpen en voerde hen af naar de beek Kison (1 Koningen 18:40). Daarna ging Achab naar Jizreël en kwam de regen (1 Koningen 18:41-45). Het verhaal van Elia op de Karmel vertelt de hele geschiedenis.
Is de Kison hetzelfde als Kisjon?
Nee. Kisjon is een stad in het erfdeel van Issaschar (Jozua 19:20) die later aan de Levieten werd gegeven (Jozua 21:28). De moderne Hebreeuwse naam van de beek, Nachal Kisjon, lijkt op die stadsnaam, maar in de Statenvertaling heet de beek altijd Kison. De beek heet in de Statenvertaling Kison. De namen lijken op elkaar en de stad lag in hetzelfde gebied rond de vlakte van Jizreël, maar het zijn twee verschillende plaatsen. Waar de stad Kisjon precies lag, is onzeker.
Bestaat de beek Kison nog?
Ja. De Kison is de huidige Nahr el-Muqatta, in het Hebreeuws Nachal Kisjon, in het noorden van Israël. De beek loopt door de vlakte van Jizreël en mondt uit in de baai van Haifa. In de benedenloop staat het hele jaar water; hogerop valt de bedding in de zomer grotendeels droog. Na zware regen kan de beek nog steeds snel stijgen en de lage delen van de vlakte doen onderlopen.
Bijbelverhalen aan de beek Kison
Gerelateerde plaatsen
Berg Karmel
De Karmel ligt in het noorden van Israël; de identificatie is zeker
Megiddo
Megiddo is met zekerheid gelijkgesteld met Tel Megiddo (Arabisch Tell el-Mutesellim) in het noorden van Israël, ongeveer dertig kilometer ten zuidoosten van Haifa
Berg Tabor
De berg bestaat nog en de identificatie is zeker: het is de Har Tavor in het noorden van Israël, in het Arabisch Djebel et-Toer
Jizreël
Jizreël is met zekerheid gelijkgesteld met Tel Jizreël (Arabisch Zer’in) in het noorden van Israël, bij de kibboets Jizreël
Hazor
De identificatie is zeker: Hazor is Tel Hazor in het noorden van Israël, in het Arabisch Tell el-Qedah
Bijbelse personen verbonden aan de beek Kison
Bijbelhoofdstukken die zich aan de beek Kison afspelen
Leer meer over de beek Kison met AI BijbelAssistent
Wilt u dieper ingaan op de geschiedenis, de bijbelteksten of de theologische betekenis van de beek Kison? Onze AI-assistent helpt u verder.
Verdiep u verder
Alle bijbelse plaatsen
Terug naar het overzicht van bijbelse plaatsen.
Bijbelse personen
Ontdek wie er leefden aan de beek Kison.
Bijbelse tijdlijn
Plaats de beek Kison in de bijbelse geschiedenis.
Lees de Bijbel
Lees de bijbelgedeelten over de beek Kison.
Bijbeluitleg
Uitleg bij bijbelgedeelten over de beek Kison.
Bijbel onderwerpen
Verken thema's die verbonden zijn met de beek Kison.