Weinig zonden worden zo stil gedragen als deze. Porno is met één klik op een telefoon bereikbaar, ook voor kinderen, en wie ermee worstelt, praat er zelden over. Christenen vragen zich af of kijken al zonde is als er verder niets gebeurt, en hoe zij loskomen van iets wat steeds terugkomt. Op deze pagina leest u wat de Bijbel over begeren met de ogen zegt, wat porno met een mens doet, wat de catechismus leert en waar vergeving en hulp te vinden zijn.
Wat zegt de Bijbel over porno?
Het woord porno komt in de Bijbel niet voor. Wat porno doet, kent de Bijbel wel: kijken om te begeren. In de Bergrede trekt de Heere Jezus het zevende gebod door tot in het hart: 'Maar Ik zeg u, dat zo wie een vrouw aan ziet, om dezelve te begeren, die heeft alrede overspel in zijn hart met haar gedaan' (Mattheüs 5:28). Overspel begint dus vóór de daad, bij de blik die begeert. Dat geldt voor mannen en vrouwen, voor gehuwden en ongehuwden. Wie porno kijkt, doet precies dit: hij of zij kijkt naar een ander om te begeren. In de uitleg van Mattheüs 5 leest u dit woord in het verband van de hele Bergrede.
Job wist dat de ogen een poort zijn naar het hart. Hij zegt: 'Ik heb een verbond gemaakt met mijn ogen; hoe zou ik dan acht gegeven hebben op een maagd?' (Job 31:1). Hij nam vooraf een besluit over waar hij wel en niet naar zou kijken. David belooft iets vergelijkbaars: 'Ik zal geen Belials-stuk voor mijn ogen stellen' (Psalm 101:3). De kanttekeningen bij de Statenvertaling leggen het woord Belial uit als de houding van iemand die zich onder geen tucht of wet wil buigen (bij Deuteronomium 13:13). Dat is een eerlijke toetssteen voor wat er op een scherm verschijnt.
Hoe het mis kan gaan, laat dezelfde David zien. Vanaf het dak van zijn paleis zag hij een vrouw die zich waste (2 Samuël 11:2). Hij keek, liet haar halen en lag bij haar (2 Samuël 11:4). Wat met een blik begon, eindigde in overspel en uiteindelijk in de dood van haar man. Meer teksten over begeerte vindt u bij bijbelteksten over lust.
Waarom is porno kijken zonde?
Sommigen denken dat kijken onschuldig is zolang er niemand wordt aangeraakt. De Schrift ziet dat anders, om ten minste drie redenen.
- Het gaat in tegen Gods bedoeling met seksualiteit. God schiep de lichamelijke liefde als een goede gave voor het huwelijk van één man en één vrouw (Genesis 2:24, Hebreeën 13:4). Porno maakt er een product van, los van liefde, trouw en verbond. Meer daarover leest u bij bijbelteksten over seksualiteit en bij de vraag of seks voor het huwelijk zonde is.
- Er wordt een mens gebruikt. Achter elk beeld staat een echte man of vrouw, geschapen naar Gods beeld (Genesis 1:27), die voor het genot van een ander in beeld wordt gebracht. Wie kijkt, weet niet onder welke omstandigheden de beelden zijn gemaakt; dwang en uitbuiting zijn niet uit te sluiten.
- Het raakt uw eigen lichaam en ziel. Paulus roept op om voor seksuele zonde te vluchten: 'Vliedt de hoererij. Alle zonde, die de mens doet, is buiten het lichaam, maar die hoererij bedrijft, zondigt tegen zijn eigen lichaam' (1 Korinthe 6:18). Het lichaam van een gelovige is een tempel van de Heilige Geest en is duur gekocht (1 Korinthe 6:19-20), met het dierbaar bloed van Christus (1 Petrus 1:19).
Kuisheid begint daarom niet pas bij de daad. Zij begint bij wat iemand opzoekt, bewaart en in gedachten laat terugkomen. Spreuken zegt dat een mens zijn hart moet behoeden boven al wat te bewaren is (Spreuken 4:23).
Wat doet porno met een mens?
Begeerte blijft niet staan waar zij begint. Jakobus beschrijft het verloop: een mens wordt verzocht 'als hij van zijn eigen begeerlijkheid afgetrokken en verlokt wordt' (Jakobus 1:14), en de begeerlijkheid die ontvangen heeft, baart zonde (Jakobus 1:15). Veel mensen herkennen dat bij porno. Wat begon met nieuwsgierigheid of verveling, wordt een gewoonte, en de gewoonte wordt iets waar zij niet meer vanaf komen. Petrus zegt het scherp: van wie iemand overwonnen is, diens dienstknecht is hij geworden (2 Petrus 2:19).
Porno verandert ook de blik op de ander. Het leert kijken naar lichamen in plaats van naar mensen en voedt verwachtingen die een echte man of vrouw nooit kan waarmaken. In een huwelijk brengt het geheimhouding en wantrouwen, en de echtgenoot die het ontdekt, ervaart het vaak als ontrouw. Het maakt bovendien eenzaam. De Heere Jezus zegt dat wie kwaad doet, het licht haat en niet tot het licht komt (Johannes 3:20). Zo houdt deze zonde zich verborgen, en juist in het verborgene groeit zij.
Hoe komt een christen los van een pornoverslaving?
Eerst dit: dat de verleiding op uw weg komt, betekent niet dat u eraan moet toegeven. De Heere Jezus is in alle dingen verzocht geweest, maar zonder zonde, en Hij kan medelijden hebben met onze zwakheden (Hebreeën 4:15). Paulus schrijft: 'God is getrouw, Die u niet zal laten verzocht worden boven hetgeen gij vermoogt' (1 Korinthe 10:13). Met de verzoeking geeft Hij ook de uitkomst. Paulus kende de strijd tussen willen en doen, riep uit wie hem zou verlossen en dankte God door Jezus Christus (Romeinen 7:24-25). Een weg uit een pornoverslaving rust dus op Christus, en daarbinnen mogen gewone middelen gebruikt worden.
- Breng het in het licht. Wie zijn overtredingen bekent en laat, zal barmhartigheid verkrijgen (Spreuken 28:13). Vertel het aan God, en daarna aan één mens die u vertrouwt.
- Zoek iemand die meekijkt. Jakobus roept op elkaar de zonden te belijden en voor elkaar te bidden (Jakobus 5:16). Een vriend, een ouderling of uw predikant kan u regelmatig vragen hoe het gaat. Bent u getrouwd, wees dan ook open naar uw man of vrouw, maar laat het meekijken liever bij een ander liggen.
- Neem maatregelen. De Heere Jezus spreekt over het rechteroog dat u ergert, en zegt dat het beter is het uit te trekken (Mattheüs 5:29). Dat vraagt geen verminking, wel een vastbesloten breuk: een filter op telefoon en computer, geen scherm op de slaapkamer, en apps verwijderen die u steeds weer verleiden. Ken ook uw zwakke momenten, zoals vermoeidheid, eenzaamheid of de late avond, en zet er vooraf iets tegenover.
- Vul de leegte. Paulus roept op te bedenken wat waarachtig, rein en liefelijk is (Filippenzen 4:8). Gods Woord, gebed, goede vriendschap en lichamelijke inspanning nemen ruimte in die anders leeg blijft.
- Zoek hulp als het niet lukt. Uw huisarts kan u verwijzen naar verslavingszorg, ook naar christelijke ggz zoals De Hoop ggz. Hulp vragen is geen gebrek aan geloof.
Wie tegen de verleiding wil bidden, vindt woorden in het gebed tegen verslaving. Een terugval is geen reden om op te geven. 'Want de rechtvaardige zal zevenmaal vallen, en opstaan' (Spreuken 24:16).
Wat zeggen de belijdenisgeschriften?
De kerk vat dit samen bij het zevende gebod, Gij zult niet echtbreken (Exodus 20:14). Zondag 41 van de Heidelbergse Catechismus leert in vraag 108 dat alle onkuisheid van God vervloekt is en dat wij kuis en ingetogen moeten leven, gehuwd of ongehuwd. Vraag 109 gaat verder dan de daad. Omdat lichaam en ziel tempels van de Heilige Geest zijn, 'daarom verbiedt Hij alle onkuise daden, gebaren, woorden, gedachten, lusten, en wat den mens daartoe trekken kan' (Heidelbergse Catechismus, Zondag 41, vraag 109).
Porno is bij uitstek iets wat een mens tot onkuise gedachten en lusten trekt. Wie vraagt of kijken al zonde is als er verder niets gebeurt, krijgt van de catechismus een helder antwoord: ook wat ertoe leidt, valt onder het gebod. Tegelijk spreekt dezelfde catechismus over de dankbaarheid. Kuis leven is geen prestatie om Gods gunst te verdienen. Het is de vrucht van een leven dat door Christus is vrijgekocht.
Als deze vraag u persoonlijk raakt
Leest u dit met schaamte, omdat u er zelf in vastzit? Dan mag u weten dat God deze zonde kent en dat Hij u niet afwijst als u bij Hem komt. 'Indien wij onze zonden belijden, Hij is getrouw en rechtvaardig, dat Hij ons de zonden vergeve, en ons reinige van alle ongerechtigheid' (1 Johannes 1:9). David bad na zijn val met Bathseba de woorden van Psalm 51 om een rein hart. Wie in Christus is, wordt niet verdoemd (Romeinen 8:1). Valt u opnieuw, ga dan opnieuw met uw zonde naar Hem toe; wie tot Hem komt, zal Hij geenszins uitwerpen (Johannes 6:37). Ga daarom met vrijmoedigheid naar de troon der genade (Hebreeën 4:16), en zoek het gesprek met uw predikant, een ouderling of een vertrouwd gemeentelid. Een predikant of ouderling is geroepen om u ook hierin verder te helpen.
Ontdekt u dat uw man of vrouw porno kijkt, dan is uw verdriet terecht. Het raakt de trouw die u elkaar beloofd hebt. U bent niet de oorzaak van de zonde van een ander. Zoek samen hulp, bij uw predikant of bij een christelijke relatietherapeut, en draag dit niet alleen.
Bent u ouder en merkt u dat uw kind porno heeft gezien? Kinderen kunnen er via een telefoon al jong mee in aanraking komen, ook zonder dat zij ernaar zochten. Blijf rustig, vraag wat het gezien heeft en wat het ervan vond, en praat over Gods goede bedoeling met seksualiteit. Een filter en toezicht op schermen helpen, maar een open gesprek waarin uw kind zich niet hoeft te schamen, helpt het meest. Komt u beelden tegen waarop kinderen worden misbruikt, meld dat dan bij de politie.
Voor hulp bij een verslaving kunt u terecht bij uw huisarts.
Hulp nodig? Denkt u aan zelfdoding, of maakt u zich zorgen om iemand anders? Bel 113 Zelfmoordpreventie via 0800-0113 (gratis, dag en nacht) of chat via 113.nl. In België: 1813. Bij direct gevaar: 112. U kunt ook altijd uw huisarts of de huisartsenpost bellen.
'Wend mijn ogen af, dat zij geen ijdelheid zien; maak mij levend door Uw wegen' (Psalm 119:37)