Ga naar hoofdinhoud

Berg Hermon in de Bijbel

Hermon (Hebreeuws חֶרְמוֹן) wordt meestal verbonden met een stam die afzonderen of wijden betekent, zodat de naam waarschijnlijk zoiets als gewijde berg aanduidt; zeker is dat niet. De Sidoniërs noemden de berg Sirjon, de Amorieten Senir (Deuteronomium 3:9).

De berg Hermon is het hoge, vaak besneeuwde bergmassief in het uiterste noorden van het land. Hij was de noordgrens van het gebied dat Israël ten oosten van de Jordaan innam (Deuteronomium 3:8). Psalm 133 bezingt de dauw van Hermon, en aan de voet van de berg ontspringen bronnen van de Jordaan.

Ook bekend als: Hermon, Sirjon, Senir, Djebel esj-Sjeich

Ligging

De Hermon is het zuidelijke uiteinde van het Antilibanongebergte, een langgerekt massief ten noorden van Basan en ten zuidwesten van Damascus. De hoogste top ligt ruim 2.800 meter boven zee. Aan de zuidvoet lagen Dan en Caesarea Filippi, waar bronnen ontspringen die de Jordaan voeden. De berg is een groot deel van het jaar met sneeuw bedekt en is van ver in Galilea te zien.

Vandaag

Dat dit de bijbelse Hermon is, staat vast. In het Arabisch heet de berg Djebel esj-Sjeich, wat meestal wordt uitgelegd als berg van de grijsaard, naar de witte top, en ook Djebel eth-Thaldj, sneeuwberg. Het massief ligt in het grensgebied van Libanon, Syrië en Israël. Op en rond de berg zijn resten van heiligdommen uit de Grieks-Romeinse tijd gevonden.

Geschiedenis

De Hermon komt in de Bijbel voor het eerst voor bij de verovering van het land ten oosten van de Jordaan. Na de overwinning op Sihon en Og zei Mozes: "Zo namen wij te dier tijd het land uit de hand van de twee koningen der Amorieten … van de beek Arnon tot den berg Hermon toe" (Deuteronomium 3:8). Daarbij staat een opmerking over de namen: de Sidoniërs noemden de berg Sirjon en de Amorieten Senir (Deuteronomium 3:9). Deuteronomium 4:48 noemt hem "den berg Sion, welke is Hermon", met een andere naam dan de Sion van Jeruzalem. Og, de koning van Basan, had over de Hermon geheerst (Jozua 12:5). In het boek Jozua is de Hermon een grenspunt in het noorden. De Hevieten woonden onder aan Hermon, in het land van Mizpa, en sloten zich aan bij de koningen die tegen Israël optrokken (Jozua 11:3). Jozua nam het land in tot Baal-Gad, "in het dal van den Libanon, onder aan den berg Hermon" (Jozua 11:17). De hele berg werd gerekend tot het gebied ten oosten van de Jordaan (Jozua 13:11), en de halve stam van Manasse breidde zich uit tot aan Baal-Hermon, Senir en de berg Hermon (1 Kronieken 5:23). Tegelijk bleven er Hevieten wonen in het gebergte van de Libanon, van de berg Baal-Hermon af, om Israël te beproeven (Richteren 3:3). In de poëzie wordt de Hermon een beeld. De stem van de HEERE doet de Libanon en Sirjon huppelen (Psalm 29:6), de Tabor en de Hermon juichen in Zijn Naam (Psalm 89:13), en de dichter van Psalm 42 gedenkt God vanuit het land van de Jordaan en de Hermon (Psalm 42:7). Psalm 133:3 spreekt over de dauw van Hermon. Hooglied 4:8 noemt de toppen van Senir en Hermon, woningen van leeuwinnen, en Ezechiël 27:5 de dennen van Senir waarvan Tyrus zijn schepen bouwde. In het Nieuwe Testament wordt de Hermon niet genoemd. De Heere Jezus kwam wel met Zijn discipelen in de delen van Caesarea Filippi, aan de voet van de berg (Mattheüs 16:13). Kort daarna volgde de verheerlijking op een hoge berg (Mattheüs 17:1); of dat de Hermon was, is onzeker. Geografisch is de Hermon van groot belang voor het land: sneeuw en regen op de berg voeden de bronnen bij Dan en Caesarea Filippi, waaruit de Jordaan ontstaat.

Betekenis in de Bijbel

De Hermon markeert in de Bijbel de noordgrens van het land dat Israël ontving. De vaste uitdrukking van de beek Arnon tot de berg Hermon beschrijft het hele gebied ten oosten van de Jordaan, van zuid tot noord (Deuteronomium 3:8, Jozua 12:1). In de buurt lag een berg of plaats Baal-Hermon (Richteren 3:3, 1 Kronieken 5:23); die naam wijst er volgens veel uitleggers op dat er een Baälsheiligdom was. De Hevieten in dat gebied werden niet verdreven; zij bleven om Israël te beproeven (Richteren 3:3-4). In de Psalmen staat de Hermon voor de schepping in haar volle omvang. Psalm 89 noemt hem naast de Tabor: "Het noorden en het zuiden, die hebt Gij geschapen; Thabor en Hermon juichen in Uw Naam" (Psalm 89:13). Psalm 42 laat de berg zien als een plaats ver van het huis van God, waar de dichter in zijn heimwee aan God denkt (Psalm 42:7). Het bekendst is de dauw van Hermon. Psalm 133 vergelijkt de eenheid van broeders met kostelijke olie en met de dauw: "Het is gelijk de dauw van Hermon, en die nederdaalt op de bergen van Sion, want de HEERE gebiedt aldaar den zegen en het leven tot in der eeuwigheid" (Psalm 133:3). De hoge, besneeuwde berg in het noorden staat zo naast Sion, de kleine berg van de tempel in het zuiden.

Sleutelgebeurtenissen op de berg Hermon

1

Het land tot de Hermon ingenomen

Na de overwinning op Sihon en Og bezit Israël het land ten oosten van de Jordaan, van de beek Arnon tot de berg Hermon.

Deuteronomium 3:8

2

Drie namen voor één berg

Mozes vermeldt dat de Sidoniërs de Hermon Sirjon noemen en de Amorieten Senir.

Deuteronomium 3:9

3

Jozua tot onder de Hermon

Jozua neemt het land in tot Baal-Gad in het dal van de Libanon, onder aan de berg Hermon.

Jozua 11:17

4

Het gebied van Og

In de lijst van verslagen koningen staat dat Og, koning van Basan, over de berg Hermon heerste.

Jozua 12:5

5

Manasse tot aan de Hermon

De halve stam van Manasse vermenigvuldigt zich en woont van Basan tot aan Baal-Hermon, Senir en de berg Hermon.

1 Kronieken 5:23

6

De dauw van Hermon

David vergelijkt de eenheid van broeders met de dauw van Hermon, die neerdaalt op de bergen van Sion.

Psalm 133:3

7

In de delen van Caesarea Filippi

Aan de voet van de Hermon vraagt de Heere Jezus Zijn discipelen wie de mensen zeggen dat Hij is.

Mattheüs 16:13

Theologische betekenis

De Hermon is in de Schrift een grensberg en een getuige. Als grens herinnert hij eraan dat de HEERE Zijn volk het land gaf dat Hij in handen gaf, van de Arnon tot de Hermon (Deuteronomium 3:8). Als getuige juicht hij met de Tabor in de Naam van de Schepper (Psalm 89:13). Een berg die zo hoog en machtig is, is in de Bijbel nooit zelf een god, maar een schepsel dat God eert. Psalm 133 legt de bron van de zegen niet bij de berg, maar bij de HEERE, Die daar de zegen gebiedt (Psalm 133:3). De dauw van Hermon is een beeld van overvloedige verkwikking die van boven komt. In de gereformeerde uitleg wordt de psalm toegepast op de eenheid van de gemeente, die door Gods zegen gedragen wordt. Of de verheerlijking van Christus op de Hermon of op de Tabor plaatsvond, laat de Schrift open. Petrus noemt die plaats de heilige berg (2 Petrus 1:18), heilig om de heerlijkheid van de Zoon en de stem van de Vader, niet om de berg zelf.

Belangrijke bijbelteksten

De volgende bijbelgedeelten helpen u om de rol van de berg Hermon in de Schrift beter te begrijpen.

Veelgestelde vragen over de berg Hermon

Waar ligt de berg Hermon?

De Hermon ligt in het uiterste noorden van het bijbelse land, als zuidelijk uiteinde van het Antilibanongebergte, ten noorden van Basan en ten zuidwesten van Damascus. Aan de zuidvoet lagen Dan en Caesarea Filippi. In de Bijbel is de berg de noordgrens van het land ten oosten van de Jordaan: van de beek Arnon tot de berg Hermon (Deuteronomium 3:8). Nu ligt het massief in het grensgebied van Libanon, Syrië en Israël.

Wat betekent de naam Hermon?

De naam Hermon wordt meestal verbonden met een Hebreeuwse stam die afzonderen of wijden betekent. Daarom wordt hij vaak uitgelegd als gewijde of afgezonderde berg, mogelijk omdat er vroeger heiligdommen waren; de naam Baal-Hermon voor een berg of plaats in die streek (Richteren 3:3) wijst daar ook op. Zeker is die verklaring niet. De Sidoniërs noemden de berg Sirjon en de Amorieten Senir (Deuteronomium 3:9).

Hoe hoog is de berg Hermon?

De hoogste top van de Hermon ligt ruim 2.800 meter boven zeeniveau. Daarmee is hij de hoogste berg van het land zelf en veel hoger dan de Tabor of de Karmel; alleen het Libanongebergte verder naar het noorden reikt hoger. De top is een groot deel van het jaar met sneeuw bedekt. Smeltwater en regen op de berg voeden de bronnen bij Dan en Caesarea Filippi, waaruit de Jordaan ontstaat.

Wat is de dauw van Hermon in Psalm 133?

Psalm 133 vergelijkt de eenheid van broeders met de dauw: "Het is gelijk de dauw van Hermon, en die nederdaalt op de bergen van Sion" (Psalm 133:3). De Hermon is bekend om zijn overvloedige dauw, die ook in droge tijd het land verfrist. Of de dichter bedoelt dat dauw van de Hermon letterlijk op Sion valt of dat Sion even rijk gezegend wordt als de Hermon, leggen uitleggers verschillend uit. De bron van de zegen is volgens de psalm de HEERE.

Was de Hermon de berg van de verheerlijking?

Dat is onzeker. De evangeliën spreken alleen van een hoge berg (Mattheüs 17:1, Markus 9:2) en Petrus van de heilige berg (2 Petrus 1:18). Veel uitleggers denken aan de Hermon, omdat de Heere Jezus kort tevoren in de delen van Caesarea Filippi was, aan de voet van die berg (Mattheüs 16:13). Een oude kerkelijke traditie wijst de Tabor aan. Het verhaal zelf staat op de pagina over de verheerlijking op de berg.

Waar staat de Hermon in de Bijbel?

De naam Hermon staat in vijftien verzen: Deuteronomium 3:8-9 en 4:48, Jozua 11:3 en 11:17, Jozua 12:1 en 12:5, Jozua 13:5 en 13:11, Richteren 3:3, 1 Kronieken 5:23, Psalm 42:7, 89:13 en 133:3 en Hooglied 4:8. Onder de andere namen Sirjon en Senir komt de berg ook voor in Psalm 29:6 en Ezechiël 27:5. In het Nieuwe Testament wordt de Hermon niet bij naam genoemd.

Wat zijn Sirjon en Senir?

Sirjon en Senir zijn andere namen voor de Hermon. Deuteronomium 3:9 zegt dat de Sidoniërs de berg Sirjon noemden en de Amorieten Senir. Psalm 29:6 laat Sirjon huppelen als een jonge eenhoorn, en Ezechiël 27:5 noemt de dennenbomen van Senir. In 1 Kronieken 5:23 en Hooglied 4:8 staan Senir en Hermon naast elkaar; mogelijk duidt Senir daar een deel van het massief aan.

Is de Sion van Deuteronomium 4:48 de berg Sion in Jeruzalem?

Nee. Deuteronomium 4:48 spreekt over "den berg Sion, welke is Hermon". In het Hebreeuws begint die naam met een andere letter dan de Sion van Jeruzalem; alleen in de Nederlandse spelling vallen ze samen. Het gaat om de hoge berg in het noorden, de grens van het land van Og. Over de heuvel in Jeruzalem gaat de pagina over de berg Sion.

Wat betekent Psalm 42:7 over de Hermon?

In Psalm 42:7 zegt de dichter: "daarom gedenk ik Uwer uit het land van de Jordaan, en Hermon, uit het klein gebergte". Hij is ver van het huis van God, in het noorden bij de bronnen van de Jordaan en de Hermon. Vanuit die verte denkt hij aan God. Het klein gebergte is waarschijnlijk een kleinere top in die streek; welke precies, is onbekend.

Gerelateerde plaatsen

Bijbelse personen verbonden aan de berg Hermon

Bijbelhoofdstukken die zich op de berg Hermon afspelen

Leer meer over de berg Hermon met AI BijbelAssistent

Wilt u dieper ingaan op de geschiedenis, de bijbelteksten of de theologische betekenis van de berg Hermon? Onze AI-assistent helpt u verder.

Verdiep u verder