Johannes: betekenis van de naam
Ἰωάννης (Iōánnēs) = “de HEERE heeft genade bewezen”
Wat betekent de naam Johannes?
De naam Johannes betekent: de HEERE heeft genade bewezen, of: door de HEERE begunstigd. Het is de Griekse vorm van het Hebreeuwse Jochanan, gevormd van de Godsnaam en het werkwoord chanan, genadig zijn. De engel Gabriël gaf deze naam op voor de zoon van Zacharias en Elisabeth, Johannes de Doper (Lukas 1:13).
Herkomst en betekenis van Johannes
- Grondwoord (Grieks)
- Ἰωάννης Iōánnēs
- Strong's-nummer
- G2491
- Afgeleid van (H3110)
- יוֹחָנָן Yôwchânân: Jochanan, een vorm van Jehochanan: door de HEERE begunstigd, de HEERE heeft genade bewezen
- Betekenis
- de HEERE heeft genade bewezen
Johannes is de Griekse vorm van de Hebreeuwse naam Jochanan. Strong's woordenboek noemt Jochanan een vorm van Jehochanan, een samenstelling van de Godsnaam HEERE en het werkwoord chanan, genadig zijn, gunst bewijzen. De naam zegt dus: de HEERE heeft genade bewezen, of: door de HEERE begunstigd. De kanttekening bij Lukas 1:13 geeft dezelfde uitleg in drie vormen: de genade Gods, begenadigd van God, of God heeft genadiglijk gegeven.
Bij Johannes de Doper was de naam geen familietraditie. De engel Gabriël gaf hem op met de boodschap "uw gebed is verhoord" (Lukas 1:13). Wat de naam zegt, hadden de buren bij de geboorte al gezien: "dat de Heere Zijn barmhartigheid grotelijks aan haar bewezen had" (Lukas 1:58). Op de achtste dag wilde de familie het kind naar zijn vader Zacharias noemen, maar Elisabeth hield vast aan Johannes. Men wierp tegen: "Er is niemand in uw maagschap, die met dien naam genaamd wordt". Toen schreef Zacharias op een schrijftafeltje: "Johannes is zijn naam", en terstond kon hij weer spreken (Lukas 1:59-64).
In het Oude Testament schrijft de Statenvertaling de Hebreeuwse vorm als Johanan (2 Koningen 25:23).
“Vrees niet, Zacharias! want uw gebed is verhoord, en uw vrouw Elizabet zal u een zoon baren, en gij zult zijn naam heten Johannes.”
Johannes: Dit is te zeggen in het Hebreeuws: de genade Gods, of begenadigd van God, of, God heeft genadiglijk gegeven.
Bron van de betekenis: Strong's: G2491 Iōánnēs is 'of Hebrew origin' (van Hebreeuwse oorsprong), van H3110 Yôwchânân, 'a form of H3076' (een vorm van) Yᵉhôwchânân, 'Jehovah-favored' (door de HEERE begunstigd), van H3068 Yᵉhôvâh en H2603 chânan (genadig zijn); naamduiding Open Scriptures bij H3110: 'Jehovah has graced' (de HEERE heeft genade bewezen).
Uitspraak en spelling
- Uitspraak in het Nederlands
- jo-HAN-nes
- In de grondtaal
- i-o-AN-nes
- Spelling in de Statenvertaling
- Johannes; Johanan in 2 Koningen 25:23
- Als voornaam
- Johannes, Johan, Jan
- In andere talen
- John (Engels)
Het Grieks heeft vier lettergrepen zonder h en legt de klemtoon op de derde; de Hebreeuwse vorm Jochanan heeft een ch zoals in lachen.
Wie heette Johannes in de Bijbel?
Johannes de Doper, de zoon van Zacharias en Elisabeth
Hij werd van God gezonden om van het Licht te getuigen en de weg voor de Heere Jezus te bereiden. De Heere Jezus zei van hem dat onder hen die van vrouwen geboren zijn, niemand meerder is opgestaan dan Johannes de Doper.
Johannes, de zoon van Zebedeüs, apostel en evangelist
Hij was visser met zijn broer Jakobus toen de Heere Jezus hen riep, en samen kregen zij de toenaam Boanerges, zonen des donders. Volgens de kanttekening bij Johannes 13:23 en 21:24 is hij de discipel die Jezus liefhad en die het evangelie schreef. Op het eiland Patmos ontving hij de Openbaring.
Johannes, die toegenaamd werd Markus
In het huis van zijn moeder Maria baden velen toen Petrus gevangen zat. Hij ging met Barnabas en Saulus mee toen zij uit Jeruzalem terugkeerden, en Handelingen noemt hem ook bij zijn toenaam Markus.
Johannes uit het hogepriesterlijk geslacht
Hij zat met Annas en Kajafas in de raad die Petrus en Johannes verhoorde. Over hem vertelt de Bijbel verder niets.
Kernvers
“Er was een mens van God gezonden, wiens naam was Johannes.”
Johannes 1:6 (Statenvertaling)
Wat de naam Johannes ons leert
De naam Johannes zegt dat de HEERE genade bewijst, en bij Johannes de Doper werd dat zichtbaar voordat hij geboren was. Zacharias en Elisabeth waren oud en kinderloos, en de naam kwam van God Zelf, met de boodschap dat hun gebed verhoord was. Toch wees Johannes van zichzelf af. Het evangelie zegt van hem: "Hij was het Licht niet, maar was gezonden, opdat hij van het Licht getuigen zou" (Johannes 1:8), en hij zei zelf: "Hij moet wassen, maar ik minder worden" (Johannes 3:30). De genade waarvan zijn naam sprak, was te vinden in Hem Die na hem kwam. Een paar verzen verder staat het zo: "En uit Zijn volheid hebben wij allen ontvangen, ook genade voor genade" (Johannes 1:16).
Veelgestelde vragen over de naam Johannes
Wat betekent de naam Johannes?
Johannes betekent: de HEERE heeft genade bewezen, of: door de HEERE begunstigd. Het is de Griekse vorm van het Hebreeuwse Jochanan, dat Strong's woordenboek afleidt van de Godsnaam en het werkwoord chanan, genadig zijn. De kanttekening bij Lukas 1:13 zegt het zo: de genade Gods, begenadigd van God, of God heeft genadiglijk gegeven. Dezelfde wortel zit in de namen Hanna en Johanna.
Waarom moest Johannes de Doper Johannes heten?
De naam kwam niet uit de familie. De engel Gabriël zei tegen Zacharias: "gij zult zijn naam heten Johannes" (Lukas 1:13). Bij de besnijdenis wilden de bloedverwanten het kind naar zijn vader noemen. Toen Elisabeth zei dat hij Johannes moest heten, wierpen zij tegen dat niemand in de familie die naam had. Zacharias, die stom was, schreef op: "Johannes is zijn naam". Daarna kon hij weer spreken en loofde hij God.
Is Johanna dezelfde naam als Johannes?
Johanna is volgens Strong's woordenboek de vrouwelijke vorm van dezelfde naam, en heeft dus dezelfde betekenis: de HEERE heeft genade bewezen. In het Nieuwe Testament draagt Johanna, de vrouw van Chusas, die naam (Lukas 8:3). Op de pagina over de naam Johanna leest u meer over haar en over het verband met Hanna, dat in beide namen doorklinkt.
Zijn Jan en Johan dezelfde naam als Johannes?
Ja. Jan en Johan zijn Nederlandse korte vormen van Johannes, en ook het Engelse John komt van dezelfde naam. Zij dragen dus dezelfde betekenis: de HEERE heeft genade bewezen. In de Statenvertaling staan die korte vormen niet; daar heet het in het Nieuwe Testament steeds Johannes, en in het Oude Testament staat de Hebreeuwse vorm als Johanan, zoals bij Johanan de zoon van Kareah.
Hoeveel mannen heetten Johannes in de Bijbel?
Het Nieuwe Testament noemt vier mannen met deze naam: Johannes de Doper, de apostel Johannes de zoon van Zebedeüs, Johannes die toegenaamd werd Markus, en een Johannes uit het hogepriesterlijk geslacht (Handelingen 4:6). In het Oude Testament dragen verscheidene mannen de Hebreeuwse vorm, die de Statenvertaling als Johanan schrijft, zoals Johanan de zoon van Kareah (2 Koningen 25:23).
Hoe spreekt u Johannes uit?
In het Nederlands zegt u jo-HAN-nes, met de klemtoon op de tweede lettergreep. Het Grieks heeft geen h en vier lettergrepen: i-o-AN-nes, met de klemtoon op de derde, die overeenkomt met de Nederlandse tweede. De Hebreeuwse vorm Jochanan begint met jo, gevolgd door een ch zoals in lachen. In het Engels is de naam John geworden.