1
De zonde bij Baäl-Peor
In Sittim laat het volk zich door de Moabitische vrouwen meenemen naar hun offers en koppelt zich aan Baäl-Peor. De toorn des HEEREN ontsteekt.
Sittim in de Bijbel
Sittim (Hebreeuws שִׁטִּים) is het meervoud van de naam van de acaciaboom; dezelfde naam keert terug in het sittimhout van de tabernakel. Abel-Sittim (Numeri 33:49) betekent waarschijnlijk weide of beekdal van de acacia’s.
Sittim was de laatste legerplaats van Israël ten oosten van de Jordaan, in de vlakke velden van Moab tegenover Jericho. Daar viel het volk in de afgoderij van Baäl-Peor (Numeri 25:1-3), en van daar zond Jozua de twee verspieders naar Jericho (Jozua 2:1).
Ook bekend als: Abel-Sittim, Shittim
Ligging
Sittim lag ten oosten van de Jordaan, in de vlakke velden van Moab, tegenover Jericho en ten noordoosten van de Dode Zee. De legerplaats van Israël strekte zich uit langs de Jordaan van Beth-Jesimoth tot Abel-Sittim (Numeri 33:49). Ten oosten ervan rijst het gebergte Abarim met de berg Nebo; ten westen ligt, aan de overkant van de rivier, de vlakte van Jericho.
Vandaag
In het Jordaandal in het huidige Jordanië, tegenover Jericho; de precieze plek is onzeker. Als kandidaten worden vooral Tell el-Hammam en Tell Kefrein genoemd, twee heuvels aan de oostrand van het dal; Tell el-Hammam wordt het vaakst met Abel-Sittim gelijkgesteld. Josephus spreekt van Abila op deze plek, een naam die met Abel-Sittim in verband wordt gebracht. Zekerheid geeft geen van deze gegevens.
De precieze ligging is onzeker: er zijn meerdere kandidaten.
Geschiedenis
Aan het einde van de woestijnreis legerde Israël zich in de vlakke velden van Moab, aan de Jordaan tegenover Jericho (Numeri 22:1). Daar liet Balak, de koning van Moab, Bileam halen om het volk te vervloeken, en de HEERE legde Bileam zegen in de mond (Numeri 22 tot 24).
Daarna volgt Numeri 25:1: "En Israel verbleef te Sittim, en het volk begon te hoereren met de dochteren der Moabieten". Het volk at van hun offers en boog zich voor hun goden; het koppelde zich aan Baäl-Peor, en de toorn des HEEREN ontstak (Numeri 25:2-3). Pinehas, de zoon van Eleazar, trad op, en de plaag werd opgehouden; vierentwintigduizend mensen waren gestorven (Numeri 25:7-9). Later noemt de Bijbel de raad van Bileam als oorzaak van deze verleiding (Numeri 31:16). In de lijst van de legerplaatsen heet de plaats Abel-Sittim (Numeri 33:49).
In de vlakke velden van Moab sprak Mozes de woorden van Deuteronomium, en vandaar besteeg hij de berg Nebo (Deuteronomium 34:1). Na zijn dood zond Jozua van Sittim twee mannen uit om het land en Jericho te verspieden (Jozua 2:1). Daarna brak het volk op van Sittim, kwam tot aan de Jordaan en vernachtte daar, eer zij overtrokken (Jozua 3:1).
De naam leeft voort bij de profeten. Micha laat het volk gedenken wat er geschied is van Sittim af tot Gilgal toe (Micha 6:5), en Joël spreekt van het dal van Sittim (Joël 3:18).
Betekenis in de Bijbel
Sittim is de drempel van het beloofde land. Na veertig jaar woestijn lag Israël hier, met Kanaän in zicht aan de overkant van de Jordaan. Juist op die plaats ging het volk in de afgoderij van Baäl-Peor, en die zonde bleef in de herinnering van Israël. Mozes wijst erop: "Uw ogen hebben gezien, wat God om Baal-Peor gedaan heeft" (Deuteronomium 4:3), en ook Psalm 106:28-31 en Hosea 9:10 komen erop terug. In het Nieuwe Testament verbindt Openbaring 2:14 deze geschiedenis met de lering van Balaam, "die Balak leerde den kinderen Israels een aanstoot voor te werpen".
Tegelijk is Sittim het vertrekpunt van de intocht. Van hieruit gingen de verspieders naar Rachab in Jericho, en van hieruit trok het volk naar de Jordaan. Na de doortocht legerde het volk zich op de tiende dag van de eerste maand te Gilgal (Jozua 4:19), de eerste legerplaats in het land.
Sleutelgebeurtenissen in Sittim
2
Pinehas en het einde van de plaag
Pinehas, de zoon van Eleazar, treedt op tegen een openlijke zonde, en de plaag wordt opgehouden. Vierentwintigduizend mensen zijn gestorven.
3
De verspieders gaan uit
Jozua zendt van Sittim heimelijk twee mannen uit om het land en Jericho te bezichtigen. Zij komen in het huis van Rachab.
4
Het volk breekt op naar de Jordaan
Jozua staat vroeg op; het volk reist van Sittim tot aan de Jordaan en vernacht daar voordat het oversteekt.
Theologische betekenis
Micha laat de HEERE Zijn volk aanspreken: "Mijn volk! gedenk toch wat Balak, de koning van Moab, beraadslaagde" en wat Bileam antwoordde, "en wat geschied is van Sittim af tot Gilgal toe, opdat gij de gerechtigheden des HEEREN kent" (Micha 6:5). In Sittim zondigde Israël zwaar; toch staat de plaats hier in een opsomming van Gods gerechtigheden.
De geschiedenis van Baäl-Peor waarschuwt dat een zware verleiding niet altijd in de woestijn komt, maar vlak voor de vervulling van de belofte. Juist aan de grens van het land, met Kanaän in zicht, kwam de verleiding, volgens Numeri 31:16 op raad van Bileam. Paulus schrijft dat deze dingen tot voorbeelden zijn geschied en noemt drie en twintig duizend die op één dag vielen (1 Korinthe 10:6, 10:8); Numeri 25:9 noemt vierentwintigduizend doden van de hele plaag. Zo kan Sittim herinneren aan de waakzaamheid die de gemeente nodig heeft, en Gilgal aan de genade die haar toch binnenleidt.
Belangrijke bijbelteksten
De volgende bijbelgedeelten helpen u om de rol van Sittim in de Schrift beter te begrijpen.
Veelgestelde vragen over Sittim
Waar lag Sittim?
Sittim lag ten oosten van de Jordaan in de vlakke velden van Moab, tegenover Jericho en ten noordoosten van de Dode Zee, in het huidige Jordanië. Het was de laatste legerplaats van Israël ten oosten van de Jordaan, vóór de doortocht. De precieze plek is onzeker; Tell el-Hammam en Tell Kefrein worden als kandidaten genoemd, waarbij Tell el-Hammam het vaakst met Abel-Sittim wordt gelijkgesteld.
Wat betekent de naam Sittim?
Sittim is het Hebreeuwse meervoud van de naam van de acaciaboom, een taaie boom die in het droge Jordaandal en in de woestijn groeit. De plaats heette dus naar de acacia’s die er stonden. In Numeri 33:49 heet zij Abel-Sittim; abel betekent waarschijnlijk weide of beekdal.
Wat gebeurde er in Sittim?
In Sittim viel Israël in de afgoderij van Baäl-Peor: het volk hoereerde met de dochters van Moab, at van hun offers en boog zich voor hun goden (Numeri 25:1-3). Na het optreden van Pinehas werd de plaag opgehouden (Numeri 25:7-9). Later zond Jozua van Sittim twee verspieders naar Jericho (Jozua 2:1), en van daar trok het volk naar de Jordaan om over te steken (Jozua 3:1).
Is Sittim hetzelfde als Abel-Sittim?
Ja, volgens de gangbare uitleg wel. In de lijst van de legerplaatsen staat dat Israël zich legerde aan de Jordaan van Beth-Jesimoth tot aan Abel-Sittim, in de vlakke velden der Moabieten (Numeri 33:49). Elders heet de plaats kortweg Sittim. Abel-Sittim is dan de volledige naam van de plaats aan de rand van de legerplaats, Sittim de korte vorm.
Wat betekent van Sittim af tot Gilgal toe?
De uitdrukking staat in Micha 6:5. De HEERE roept Zijn volk op te gedenken wat Balak beraadslaagde en wat Bileam antwoordde, "en wat geschied is van Sittim af tot Gilgal toe". Sittim was de laatste legerplaats ten oosten van de Jordaan, Gilgal de eerste in het land. Micha vat zo de weg samen waarop God Israël, ondanks de zonde bij Baäl-Peor, over de Jordaan het beloofde land in bracht.
Heeft sittimhout iets met de plaats Sittim te maken?
Alleen de naam. Sittimhout is het hout van de acacia, waarvan Israël in de woestijn de ark, de tafel, het altaar en de planken van de tabernakel maakte (Exodus 25:10, 25:23, 26:15, 27:1). De plaats Sittim heette naar dezelfde boom, waarschijnlijk omdat er acacia’s groeiden. Het hout kwam niet van die plaats; de tabernakel werd al bij de Sinaï gebouwd, lang voordat Israël in Sittim kwam.
Wat is het dal van Sittim in Joël 3:18?
Joël belooft dat er een fontein uit het huis des HEEREN zal uitgaan, die het dal van Sittim zal bewateren (Joël 3:18). Of de profeet daarmee de plaats aan de Jordaan bedoelt, is onzeker. Veel uitleggers lezen het als beeldspraak voor een droog acaciadal dat door de zegen van God vruchtbaar wordt; anderen denken aan een dal in de buurt van Jeruzalem. De tekst zelf beslist dat niet.
Gerelateerde plaatsen
Berg Nebo
De bijbelse Nebo wordt meestal gelijkgesteld met de Djebel Neba in Jordanië, ten noordwesten van Madaba; die identificatie is waarschijnlijk, niet zeker
Moab
Het oude Moab ligt in het westen van Jordanië, tussen Madaba in het noorden en de Wadi al-Hasa in het zuiden
Jordaan
De Jordaan stroomt nog en de identificatie is zeker
Jericho
Het oudtestamentische Jericho is de heuvel Tell es-Sultan, aan de noordrand van het huidige Jericho (Ariha) op de Westelijke Jordaanoever
Gilgal
Gilgal wordt gezocht in de vlakte ten oosten of noordoosten van het oude Jericho (Tell es-Sultan), op de Westelijke Jordaanoever; de precieze plaats is onzeker
Bijbelse personen verbonden aan Sittim
Bijbelhoofdstukken die zich in Sittim afspelen
Leer meer over Sittim met AI BijbelAssistent
Wilt u dieper ingaan op de geschiedenis, de bijbelteksten of de theologische betekenis van Sittim? Onze AI-assistent helpt u verder.
Verdiep u verder
Alle bijbelse plaatsen
Terug naar het overzicht van bijbelse plaatsen.
Bijbelse personen
Ontdek wie er leefden in Sittim.
Bijbelse tijdlijn
Plaats Sittim in de bijbelse geschiedenis.
Lees de Bijbel
Lees de bijbelgedeelten over Sittim.
Bijbeluitleg
Uitleg bij bijbelgedeelten over Sittim.
Bijbel onderwerpen
Verken thema's die verbonden zijn met Sittim.