Ga naar hoofdinhoud

Sunem in de Bijbel

Sunem (Hebreeuws שׁוּנֵם); de betekenis van de naam is onzeker. Een vrouw uit Sunem heet een Sunamitische; de Statenvertaling spelt Sunamietische (1 Koningen 1:3, 2 Koningen 4:12).

Sunem was een dorp in het stamgebied van Issaschar, aan de oostkant van de vlakte van Jizreël, tegenover de Gilboa. Hier legerden de Filistijnen zich vóór de dood van Saul (1 Samuël 28:4), en hier woonde de Sunamitische vrouw die Elisa een opperkamer gaf (2 Koningen 4:8).

Ook bekend als: Sulam, Solem, Shunem

Ligging

Sunem lag in het erfdeel van Issaschar (Jozua 19:18), aan de zuidwestelijke helling van de heuvel die gewoonlijk met de heuvel More (Richteren 7:1) wordt gelijkgesteld, in het oostelijke deel van de vlakte van Jizreël. Aan de overkant van de vlakte, naar het zuiden, ligt de bergrug van de Gilboa, met de stad Jizreël aan de voet. Endor lag aan de andere kant van de heuvel More, de berg Tabor verder naar het noorden.

Vandaag

De identificatie is algemeen aanvaard: Sunem is het huidige dorp Sulam, ook Solem gespeld, in het noorden van Israël, aan de voet van de heuvel die nu Givat HaMore heet. De naam leeft voort in de vorm met een l. Grote opgravingen van het bijbelse Sunem zijn er niet.

Geschiedenis

Sunem wordt voor het eerst genoemd bij de verdeling van het land. Het vierde lot was voor Issaschar, en tot dat gebied behoorden Jizreël, Chesulloth en Sunem (Jozua 19:17-18). In de laatste dagen van Saul trokken de Filistijnen naar het noorden. Zij legerden zich te Sunem, en Saul legerde zich met Israël op de Gilboa, aan de overkant van de vlakte (1 Samuël 28:4). Saul vreesde, en omdat hij van de HEERE geen antwoord meer kreeg, ging hij in de nacht naar een vrouw te Endor (1 Samuël 28:6-7). Kort daarna vielen Saul en zijn zonen op het gebergte Gilboa (1 Samuël 31:1). Toen David oud was, zocht men in heel Israël een jonge vrouw om hem te verzorgen. Zij vonden Abisag, een Sunamitische (1 Koningen 1:3). Na de dood van David vroeg Adonia haar tot vrouw, en Salomo zag in dat verzoek een greep naar het koningschap (1 Koningen 2:17, 22). In de tijd van de profeet Elisa woonde in Sunem een vrouw met haar oude man. Zij liet voor Elisa een opperkamer bouwen, kreeg naar zijn woord een zoon en zag die zoon door de HEERE weer levend worden (2 Koningen 4:8-37). Later ging zij op raad van Elisa zeven jaar weg voor de honger en kreeg zij van de koning haar huis en akker terug (2 Koningen 8:1-6). Buiten de Bijbel komt de naam voor in de Amarnabrieven, brieven van vorsten in Kanaän aan de farao uit de veertiende eeuw voor Christus, geschreven op kleitabletten.

Betekenis in de Bijbel

Sunem lag aan de rand van de vlakte waar de Filistijnen en Saul tegenover elkaar stonden. Vanuit Sunem trokken de Filistijnen op naar de slag waarin Saul zijn leven en zijn koningschap verloor. Het dorp staat daarmee aan het einde van het eerste koningschap in Israël, terwijl David al gezalfd was. De Bijbel noemt twee vrouwen naar Sunem: Abisag en de vrouw bij wie Elisa onderdak vond. Abisag diende de oude koning David en speelde een rol in de strijd om de opvolging. De vrouw bij wie Elisa onderdak vond, is het voorbeeld van een gelovige in een gewoon dorp die de profeet herbergde, omdat zij zag dat hij een heilig man Gods was (2 Koningen 4:9). Het Nieuwe Testament noemt Sunem niet. Wel spreekt Hebreeën 11:35 over vrouwen die hun doden door de opstanding terugkregen; de kanttekeningen denken daarbij aan de weduwe te Zarfath en aan de vrouw uit Sunem.

Sleutelgebeurtenissen in Sunem

1

Sunem in het lot van Issaschar

Bij de verdeling van het land valt Sunem in het erfdeel van de stam Issaschar, met Jizreël en Chesulloth.

Jozua 19:18

2

De Filistijnen legeren zich te Sunem

De Filistijnen slaan hun kamp op te Sunem, Saul legert zich op de Gilboa. Saul vreest en zoekt in de nacht de vrouw te Endor op.

1 Samuël 28:4

3

Abisag de Sunamitische

Voor de oude koning David zoekt men een jonge vrouw in heel Israël en men vindt Abisag uit Sunem.

1 Koningen 1:3

4

Elisa krijgt een opperkamer

Een vrouw in Sunem laat voor Elisa een kleine opperkamer maken met een bed, een tafel, een stoel en een kandelaar. Elisa belooft haar een zoon, en later wekt de HEERE de jongen op uit de dood.

2 Koningen 4:10

5

Huis en akker terug

Na zeven jaar in het land van de Filistijnen keert de vrouw terug. De koning laat haar huis en akker met alle inkomsten teruggeven.

2 Koningen 8:6

Theologische betekenis

In Sunem ligt het verval van Saul naast de trouw van de HEERE in een gewoon huis. Saul vroeg de HEERE en kreeg geen antwoord (1 Samuël 28:6); toen zocht hij hulp bij een waarzegster te Endor, vanuit het legerkamp tegenover dit dorp. Generaties later zocht een vrouw uit hetzelfde dorp in haar nood de man Gods op, en de HEERE gaf haar zoon terug. Dezelfde plek staat zo voor twee wegen in de nood: de een zoekt verboden raad, de ander gaat naar de profeet van de HEERE. De vrouw van Sunem vroeg niets voor zichzelf: "Ik woon in het midden mijns volks" (2 Koningen 4:13). De opwekking van haar zoon wijst vooruit naar de Heere Jezus, Die de enige zoon van een weduwe te Naïn opwekte (Lukas 7:11-15). De teruggave van huis en akker laat zien dat de HEERE de Zijnen ook na jaren van vreemdelingschap niet vergeet.

Belangrijke bijbelteksten

De volgende bijbelgedeelten helpen u om de rol van Sunem in de Schrift beter te begrijpen.

Veelgestelde vragen over Sunem

Waar lag Sunem?

Sunem lag in het noorden van Israël, in het stamgebied van Issaschar, aan de helling van de heuvel More aan de oostkant van de vlakte van Jizreël. Tegenover Sunem, aan de zuidkant van de vlakte, liggen de Gilboa en de stad Jizreël. Het bijbelse Sunem wordt algemeen gelijkgesteld met het huidige dorp Sulam, ook Solem gespeld.

Wat gebeurde er in Sunem?

In Sunem legerden de Filistijnen zich vóór de slag op de Gilboa, waarin Saul sneuvelde (1 Samuël 28:4). Uit Sunem kwam Abisag, die de oude koning David verzorgde (1 Koningen 1:3). In Sunem woonde ook de vrouw die voor Elisa een opperkamer liet bouwen; haar zoon werd geboren naar het woord van Elisa en later uit de dood opgewekt (2 Koningen 4:8-37).

Waar staat Sunem in de Bijbel?

De naam Sunem staat drie keer in de Statenvertaling: Jozua 19:18, 1 Samuël 28:4 en 2 Koningen 4:8. Daarnaast heet een vrouw uit Sunem een Sunamietische: Abisag in 1 Koningen 1:3, 1:15 en 2:17-22, en de vrouw bij wie Elisa onderdak vond in 2 Koningen 4:12, 4:25 en 4:36. Het vervolg van haar geschiedenis staat in 2 Koningen 8:1-6.

Wie was de Sunamitische vrouw?

De Sunamitische vrouw is een vrouw uit Sunem bij wie Elisa onderweg brood at. De Bijbel noemt haar een grote vrouw en geeft haar naam niet (2 Koningen 4:8); de kanttekeningen leggen uit: groot van afkomst, van naam en van middelen. Zij liet met haar man een opperkamer voor hem maken, kreeg naar het woord van Elisa een zoon en zag hem na zijn dood door Elisa levend worden. Haar geschiedenis wordt uitvoerig verteld in het verhaal over Elisa en de Sunamitische vrouw.

Is de Sulammith uit Hooglied een vrouw uit Sunem?

Dat is onzeker. Hooglied noemt de bruid de Sulammith (Hooglied 6:13). Sommige uitleggers verbinden die naam met Sunem, omdat de plaats ook in een vorm met een l bekend is, en denken soms aan Abisag de Sunamitische. Anderen zien Sulammith als een vrouwelijke vorm die bij de naam Salomo hoort. De Bijbel zelf legt geen verband tussen de Sulammith en Sunem.

Hoe kwam de Sunamitische bij Elisa op de Karmel?

Toen haar zoon gestorven was, zadelde zij een ezelin en reed met een knecht van Sunem naar de man Gods op de berg Karmel (2 Koningen 4:24-25). De weg liep door de vlakte van Jizreël naar het noordwesten. Waar Elisa op de Karmel verbleef, zegt de Bijbel niet; een precieze afstand is daarom niet te geven. Elisa zag haar al van verre komen en zond Gehazi haar tegemoet (2 Koningen 4:25-26).

Bestaat Sunem nog?

Ja, als dorp met een verwante naam. Het bijbelse Sunem wordt gelijkgesteld met Sulam, een dorp in het noorden van Israël aan de voet van de heuvel More, in het oostelijke deel van de vlakte van Jizreël. In de naam Sulam is de oude naam Sunem in een vorm met een l bewaard. Van het dorp uit de tijd van Elisa zijn geen bekende bouwresten te bezichtigen.

Bijbelverhalen in Sunem

Gerelateerde plaatsen

Bijbelse personen verbonden aan Sunem

Bijbelhoofdstukken die zich in Sunem afspelen

Leer meer over Sunem met AI BijbelAssistent

Wilt u dieper ingaan op de geschiedenis, de bijbelteksten of de theologische betekenis van Sunem? Onze AI-assistent helpt u verder.

Verdiep u verder