Ochtendgebed

Een ochtendgebed hoeft niet meer dan een halve minuut te kosten. Wie de dag haastig begint, heeft juist aan een korte tekst het meest: één zin waarmee u de dag uit handen geeft voordat hij u meeneemt. Deze drie korte ochtendgebeden kunt u zo meebidden.

"Heere, dank U voor deze nieuwe dag. Ga vandaag met mij mee en laat mij zien wat U van mij vraagt. Amen."

"Vader in de hemel, ik weet niet wat vandaag brengt, maar U wel. Geef mij rust in mijn hoofd, geduld met de mensen om mij heen en kracht voor mijn werk. Amen."

"God, hier ben ik. Neem deze dag van mij aan. Amen."

Zoekt u variatie, bid dan elke ochtend hetzelfde openingszinnetje en vul daarna zelf één concrete zaak in: het gesprek dat u tegenziet, het kind dat ziek is, het examen van vanmiddag. Zo blijft een kort ochtendgebed kort en wordt het toch elke dag nieuw.

Wie een morgengebed zoekt met wat meer inhoud, komt vanzelf bij de psalmen uit. David legt zijn gebed er letterlijk in de ochtend neer: des morgens, HEERE, zult Gij mijn stem horen; des morgens zal ik mij tot U schikken, en wacht houden (Psalm 5:4). Het is geen vrijblijvend zinnetje: hij zet zich klaar en kijkt uit naar antwoord.

Drie psalmverzen die zich goed lenen als morgengebed. Psalm 143:8 vraagt om Gods goedertierenheid in de morgenstond en om de weg die vandaag gegaan moet worden. Psalm 90:14 bidt: verzadig ons in den morgenstond met Uw goedertierenheid, zo zullen wij juichen. En Klaagliederen 3:22-23 zegt dat Gods barmhartigheden elke morgen nieuw zijn - een zin om mee op te staan op een dag waarvan u nu al weet dat hij zwaar wordt.

U kunt zo’n psalmvers op twee manieren gebruiken: als opening van uw eigen gebed, of als het gebed zelf. Lees het vers hardop, herhaal het een keer of drie en maak het dan persoonlijk: wat betekent "de weg dien ik te gaan heb" vandaag concreet voor u? Morgengebeden uit de psalmen hebben het voordeel dat ze de woorden aandragen op dagen dat u ze zelf niet vindt.

Bidden in de ochtend is geen gebod, maar wel een oud christelijk gebruik. Jezus zelf stond er vroeg voor op: en des morgens vroeg, als het nog diep in den nacht was, opgestaan zijnde, ging Hij uit naar een eenzame plaats om te bidden (Markus 1:35). Daniël bad drie keer per dag met de vensters open naar Jeruzalem (Daniël 6:11), en de vroege kerk kende vaste gebedsuren (Handelingen 3:1).

Het praktische argument is even eenvoudig: wat vooraan de dag staat, gebeurt meestal wel. Een christelijk ochtendgebed zet de toon voordat de agenda dat doet. U erkent dat de dag niet van uzelf is, u vraagt om wijsheid voor de beslissingen die komen, en u legt de mensen om u heen bij God neer voordat u ze tegenkomt.

Dat betekent niet dat de ochtend heilig is en de avond niet. Wie ’s morgens niet tot bidden komt omdat het huis vol kinderen is, bidt onderweg of in de middagpauze. Paulus schrijft eenvoudigweg: bidt zonder ophouden (1 Thessalonicenzen 5:17). Het vaste moment is een hulpmiddel, geen maatstaf.

In de rooms-katholieke traditie heeft het ochtendgebed een vaste vorm: de lauden, het morgengetijde uit het getijdengebed. De lauden bestaan uit psalmen, een korte schriftlezing, de lofzang van Zacharias en voorbeden, en worden bij het aanbreken van de dag gebeden - in kloosters gezamenlijk, thuis vaak alleen of met het gezin.

Daarnaast kennen veel katholieke gezinnen een eenvoudiger morgengebed: een kruisteken, het Onze Vader, het Wees gegroet en een korte toewijding van de dag aan God. Wie een katholiek ochtendgebed zoekt, komt vaak ook het morgenoffer tegen: een gebed waarin u het werk, de vreugde en het verdriet van de komende dag aan God opdraagt.

Protestantse ochtendgebeden zijn doorgaans vrijer: een vrij gebed bij het opstaan of aan het ontbijt, meestal met een korte bijbellezing erbij. De vormen verschillen, maar de kern is in beide tradities gelijk: de dag begint niet bij uzelf, maar bij God.

Een gebed voor de nieuwe dag wordt pas een gewoonte als er een vast haakje aan hangt. Kies één moment dat u toch al elke dag maakt - de eerste kop koffie, de rit naar het werk, het moment dat de laptop opstart - en hang het gebed daaraan vast. Dat werkt beter dan het voornemen om "vaker te bidden".

Houd de drempel laag. Begin met twee minuten: één zin dank, één zin vraag, één zin voor iemand anders. Wie meer tijd heeft, leest er een kort bijbelgedeelte bij en bidt daarop door. En mist u een dag, ga dan de volgende dag gewoon verder zonder in te halen; een ochtendritme groeit door herhaling, niet door schuldgevoel.

Zoekt u dagelijks nieuwe woorden, dan helpt het om een bijbeltekst en een gebed van de dag naast elkaar te gebruiken: eerst lezen wat er staat, dan bidden wat u leest. Op deze site vindt u daarvoor het gebed van de dag en een dagelijkse bijbeltekst met korte uitleg.