Ga naar hoofdinhoud

40 dagen naar Pasen

Bijbelleesrooster voor de lijdenstijd: veertig dagen psalmen, profeten en Evangeliën tot Stille Zaterdag, met elke dag een vraag en een korte overdenking.

40 dagen
~8-12 min/dag
Gemiddeld

40 dagen naar Pasen is een bijbelleesrooster voor de lijdenstijd, in de volksmond de 40 dagen tijd. Psalmen, profeten en Evangelieverhalen wisselen elkaar af, van Psalm 51 tot het graf in Lukas 23. De lezingen staan in de Statenvertaling, en elke dag heeft een vraag en een korte overdenking. Dat kost ongeveer tien minuten per dag.

Over dit leesplan

De veertig dagen voor Pasen heten in veel kerken de lijdenstijd. In deze weken staat de gemeente stil bij de weg van Christus naar het kruis, en bij de zonde die Hem daar bracht. Dit plan leest die weg in veertig dagen. Het begint bij het gebed van David na zijn val, met wat God niet veracht: 'een gebroken en verslagen hart zult Gij, o God! niet verachten' (Psalm 51:19). Het eindigt bij het graf in de rots, waar de vrouwen wachten: 'en op den sabbat rustten zij naar het gebod' (Lukas 23:56).

De lezingen wisselen elkaar af in een ritme van drie: een psalm, een gedeelte uit de profeten en een stuk uit de Evangeliën. In de laatste week volgen de psalmen en het lijdensverhaal elkaar op, van de intocht in Jeruzalem tot het graf. Onder de psalmen staan boetepsalmen als Psalm 32 en 130, en psalmen die in het lijdensverhaal terugklinken, zoals Psalm 22 en 31. Uit Jesaja leest u de gedeelten over de lijdende Knecht, verdeeld over meerdere dagen. De Evangelielezingen gaan van de verzoeking in de woestijn via het gebed in de nacht van het verraad naar het verhoor voor Pilatus, de kruisiging en de begrafenis.

Bij elke dag staan een vraag en een korte overdenking. De overdenkingen laten eerst zien wat er staat en trekken daarna voorzichtig een lijn naar de lezer. Ze slaan het donker niet over: Psalm 88, die eindigt met 'mijn bekenden zijn in duisternis' (Psalm 88:19), krijgt een eigen dag. Ook Jesaja 53 krijgt de tijd: dag 5 leest de eerste zes verzen, dag 20 de rest van het hoofdstuk, over het Lam dat ter slachting geleid wordt.

Voor wie

Voor wie in de weken voor Pasen dagelijks de Bijbel wil lezen rond het lijden en sterven van Christus, bijvoorbeeld naast de lijdenspreken in de eigen gemeente. Geschikt om alleen te lezen, als echtpaar of met een kring die zes weken samen leest. Enige vertrouwdheid met de Bijbel helpt, want enkele lezingen uit de profeten vragen aandacht.

Wat u leest

  • De weg van Christus naar het kruis volgen, van de woestijn tot het graf

  • De boetepsalmen en de psalmen uit het lijdensverhaal leren kennen

  • De profetieën over de lijdende Knecht in Jesaja naast de Evangeliën lezen

  • Een rustig dagritme vinden voor Bijbellezen en gebed in de lijdenstijd

Achtergrond en doel

Veertig dagen van voorbereiding op Pasen zijn een oude kerkelijke gewoonte. Het getal herinnert aan de veertig dagen die de Heere Jezus in de woestijn doorbracht, en verder aan Mozes op de berg en aan Elia op weg naar de Horeb. De tijd begint op Aswoensdag; de zondagen tellen van oudsher niet mee. In protestantse kerken heet deze periode meestal de lijdenstijd: niet het vasten staat centraal, maar het lijden en sterven van Christus. In veel gemeenten wordt in deze weken over het lijdensverhaal gepreekt.

Het doel van dit plan is om in die weken dicht bij de Schrift te blijven. De psalmen geven woorden aan schuldbelijdenis, klacht en vertrouwen. De profeten laten zien dat het lijden van Christus lang tevoren was aangekondigd: 'Maar Hij is om onze overtredingen verwond' (Jesaja 53:5). De Evangeliën vertellen hoe Hij die weg ging: 'zo richtte Hij Zijn aangezicht, om naar Jeruzalem te reizen' (Lukas 9:51). Het plan vraagt geen prestatie van de lezer, maar richt de aandacht op Christus.

Het plan is bedoeld voor wie de lijdenstijd bewust wil doorbrengen. Wie alleen de laatste week voor Pasen wil lezen, vindt een korter plan voor de Stille Week. Het Paasleesplan sluit erop aan: het begint op Paasmorgen bij de opstanding en leest verder over de Opgestane.

Elke dag leest u één gedeelte van drie tot vijfentwintig verzen. Met de vraag en de overdenking kost dat acht tot twaalf minuten. Begint u op Aswoensdag en slaat u de zondagen over, dan valt dag 38 op Witte Donderdag, dag 39 op Goede Vrijdag en dag 40 op Stille Zaterdag. Op Paasmorgen leest u verder in het Paasleesplan.

Dagoverzicht

Bezig met laden…
Bekijk het volledige leesschema
1

Een verbroken hart

Psalm 51:1-21

2

Het vasten, dat Ik verkies

Jesaja 58:1-12

3

De verzoeking in de woestijn

Mattheüs 4:1-11

4

Wiens overtreding vergeven, wiens zonde bedekt is

Psalm 32:1-11

5

Om onze overtredingen verwond

Jesaja 53:1-6

6

De verloren zoon

Lukas 15:11-32

7

Loof den HEERE, mijn ziel

Psalm 103:1-22

8

Komt dan, en laat ons samen rechten

Jesaja 1:16-20

9

Het begin van Jezus' bediening

Markus 1:14-28

10

HEERE! Gij doorgrondt en kent mij

Psalm 139:1-24

11

Komt, koopt zonder geld

Jesaja 55:1-13

12

De farizeeër en de tollenaar

Lukas 18:9-14

13

Tot U, o HEERE! hef ik mijn ziel op

Psalm 25:1-22

14

Ik heb u bij uw naam geroepen

Jesaja 43:1-7

15

Wie zegt gij dat Ik ben?

Markus 8:27-38

16

Mijn God, mijn God! waarom hebt Gij mij verlaten

Psalm 22:1-22

17

De gehoorzame Knecht

Jesaja 50:4-9

18

Het gezicht naar Jeruzalem gericht

Lukas 9:51-62

19

Gelijk een hert schreeuwt naar de waterstromen

Psalm 42:1-12

20

Als een lam werd Hij ter slachting geleid

Jesaja 53:7-12

21

Het tarwegraan dat valt en sterft

Johannes 12:20-36

22

Uit de diepten roep ik tot U

Psalm 130:1-8

23

Uw trouw is groot

Klaagliederen 3:22-33

24

Niet gekomen, om gediend te worden, maar om te dienen

Markus 10:32-45

25

Ik zal den HEERE loven te aller tijd

Psalm 34:1-23

26

De verhoogde Knecht

Jesaja 52:13-15

27

Het Pascha en het nieuwe verbond

Lukas 22:1-23

28

De wateren zijn gekomen tot aan de ziel

Psalm 69:1-22

29

Zij zullen Mij aanschouwen

Zacharia 12:10-14

30

Niet wat Ik wil, maar wat Gij wilt

Markus 14:32-42

31

De donkerste psalm

Psalm 88:1-19

32

Ik ben het, Die in gerechtigheid spreek

Jesaja 63:1-9

33

In Uw hand beveel ik mijn geest

Psalm 31:1-25

34

Gezegend is de Koning

Lukas 19:29-44

35

Het pad des levens

Psalm 16:1-11

36

Het verhoor voor Pilatus

Lukas 23:1-25

37

De HEERE hoort mijn stem

Psalm 116:1-19

38

De voetwassing

Johannes 13:1-17

39

De kruisiging

Lukas 23:26-49

40

De begrafenis

Lukas 23:50-56

Een dag uit dit leesplan: dag 1

Na het bezoek van de profeet Nathan legt David zijn zonde voor God neer: 'mijn zonde is steeds voor mij' (Psalm 51:5).

Het gebed van Psalm 51 begint niet bij de zonde, maar bij God: 'Wees mij genadig, o God! naar Uw goedertierenheid' (Psalm 51:3). David weet waar hij staat. Hij vraagt om wassing en om een nieuw begin van binnenuit: 'Schep mij een rein hart' (Psalm 51:12).

Wie zijn eigen tekort kent, weet hoe snel er een verklaring of een excuus naast komt te staan. David zoekt die hier niet. Hij brengt geen offer mee, alleen zichzelf, en de psalm noemt wat God niet veracht: 'een gebroken en verslagen hart zult Gij, o God! niet verachten' (Psalm 51:19). In de lijdenstijd kan het goed zijn om bij deze woorden te blijven en ze langzaam mee te bidden.

Wat u krijgt

Dagelijks leesschema

Precies weten wat u elke dag moet lezen

Voortgang bijhouden

Vink een dag af en zie waar u gebleven was

Direct naar de tekst

Klik door naar de Bijbeltekst in uw favoriete vertaling

Reflectievragen

Verdiepende vragen om over na te denken

Tips voor dit leesplan

  • Wilt u het plan in de lijdenstijd lezen, begin dan op Aswoensdag en sla de zondagen over. Dan leest u de voetwassing op Witte Donderdag, de kruisiging op Goede Vrijdag en de begrafenis op Stille Zaterdag. Op Paasmorgen gaat u verder met het Paasleesplan.

  • Lees de psalmen langzaam, als gebed. Psalm 22 en Psalm 31 klinken later in het lijdensverhaal terug, aan het kruis.

  • Lees de gedeelten over de Knecht uit Jesaja naast de Evangelielezingen. Zo ziet u hoe het lijdensverhaal vervult wat de profeet eeuwen eerder schreef.

  • Leest u met het gezin of een kring, kies dan eens per week één vraag uit die week om samen te bespreken.

Veelgestelde vragen

Wanneer begin ik met dit leesplan in de 40 dagen tijd?
Begin op Aswoensdag, zesenveertig dagen voor Pasen, en sla de zes zondagen over: dan houdt u precies veertig leesdagen over en valt dag 40 op Stille Zaterdag. In Vlaanderen heet deze periode de vastentijd. U kunt ook op een ander moment beginnen.
Moet ik vasten om dit plan te lezen?
Nee. Dit is een leesplan, geen vastenschema. In protestantse kerken ligt in deze weken de nadruk op het lijden en sterven van Christus. Op dag 2 leest u wel Jesaja 58, waar de HEERE zegt welk vasten Hij verkiest: 'dat gij den hongerige uw brood mededeelt' (Jesaja 58:7). Of u daarnaast iets laat staan, is een persoonlijke keuze.
Welke Bijbelgedeelten staan in het plan?
Veertien psalmen, elf gedeelten uit de profeten en vijftien gedeelten uit de Evangeliën. De psalmen lopen van Psalm 51 en 32 tot Psalm 22, 69, 88, 16 en 116. Uit de profeten leest u vooral Jesaja, onder meer de hoofdstukken 50, 52, 53 en 58, en daarnaast Klaagliederen 3 en Zacharia 12. De Evangelielezingen komen uit Mattheüs, Markus, Lukas en Johannes en eindigen met het lijdensverhaal uit Lukas 23.
Kan ik dit plan ook buiten de lijdenstijd lezen?
Ja. Het plan is niet aan een datum gebonden en begint op de dag dat u het start. De lezingen over schuld, vergeving en het lijden van Christus zijn het hele jaar door te lezen, bijvoorbeeld in de weken voor het Heilig Avondmaal.
Wat is het verschil met de andere leesplannen rond Pasen?
Dit plan beslaat de hele lijdenstijd en eindigt op Stille Zaterdag bij het graf. Het plan voor de Stille Week leest alleen de laatste dagen, van Palmzondag tot Pasen, dag voor dag. Het Paasleesplan begint juist bij de opstanding en leest in acht dagen over de Opgestane, van Paasmorgen tot Beloken Pasen. U kunt de plannen ook na elkaar lezen.

Verdiep u verder

Andere leesplannen