Ga naar hoofdinhoud

Leesplan bij eenzaamheid

Veertien dagen een kort gedeelte voor wie zich eenzaam voelt, van Hagar in de woestijn tot de Heere Jezus in Gethsemane, met een vraag en een overdenking.

14 dagen
~5-10 min/dag
Makkelijk

Dit leesplan bij eenzaamheid neemt u in veertien dagen langs korte gedeelten waarin de Bijbel over eenzaamheid spreekt: Psalm 25, 102 en 142, Hagar in de woestijn, Elia onder de jeneverboom, de Heere Jezus in Gethsemane en Paulus in 2 Timotheüs 4. Reken op 5 tot 10 minuten per dag, met een vraag en een korte overdenking.

Over dit leesplan

Eenzaamheid kan iedereen treffen: wie alleen woont, wie een partner verloor, wie door ziekte aan huis gebonden is, maar ook wie midden tussen anderen leeft en zich toch niet gekend weet. De Bijbel zwijgt daar niet over. David bidt tot God: "want ik ben eenzaam en ellendig" (Psalm 25:16). In een andere psalm klaagt hij dat er niemand was die hem kende, en dat "niemand zorgde voor mijn ziel" (Psalm 142:5).

In dit leesplan leest u veertien dagen lang elke dag één kort gedeelte. U ontmoet Hagar, die in de woestijn God leert kennen als "God des aanziens" (Genesis 16:13), Elia onder de jeneverboom, de zieke bij het badwater die zegt dat hij geen mens heeft, en Paulus, die aan het eind van zijn leven schrijft dat bijna iedereen hem verlaten heeft. U staat ook stil bij Gethsemane, waar de Heere Jezus Zijn discipelen vraagt: "blijft hier en waakt met Mij" (Mattheüs 26:38).

Bij elke dag hoort een vraag om over na te denken en een korte overdenking. Het plan belooft niet dat de eenzaamheid verdwijnt. Het reikt woorden aan om haar bij God te brengen, en laat zien hoe God Zich in de Schrift over eenzamen ontfermt. Een psalm noemt Hem "Een God, Die de eenzamen zet in een huisgezin" (Psalm 68:7): een woord over Wie Hij is, ook waar het eigen leven daar niet naar uitziet. Bijbellezen vervangt geen gesprek. Zoek ook uw predikant, ouderling of huisarts op wanneer dit zwaar blijft.

Voor wie

Voor wie zich eenzaam voelt, alleen of te midden van anderen, na een verlies, bij ziekte of ouderdom, of zonder duidelijke oorzaak. Ook voor wie eenzamen bezoekt of naast iemand staat die alleen is, en samen met hem of haar een kort gedeelte wil lezen. Voorkennis is niet nodig.

Wat u leest

  • Elke dag één kort gedeelte lezen waarin de Bijbel eerlijk over eenzaamheid spreekt

  • De klachten van David en Elia leren kennen als gebed tot God, en de eerlijke vraag van Paulus om gezelschap

  • Zien hoe God Zich in de Schrift over de eenzame ontfermt, van Hagar in de woestijn tot de zieke bij het badwater

  • Stilstaan bij de Heere Jezus, Die in Gethsemane door Zijn vrienden en aan het kruis door God verlaten werd

Achtergrond en doel

Eenzaamheid is in de Bijbel geen nieuw onderwerp. De psalmen geven er woorden aan: in Psalm 25 noemt de dichter zich "eenzaam en ellendig", in Psalm 102 vergelijkt hij zich met "een eenzame mus op het dak" (Psalm 102:8), en Psalm 142 is een gebed van David "als hij in de spelonk was" (Psalm 142:1). Ook in de geschiedenissen komt het terug: Hagar vlucht de woestijn in, Elia laat zijn knecht achter en gaat alleen verder, en Paulus schrijft vanuit de gevangenschap dat alleen Lukas nog bij hem is. Hun klacht wordt niet weggewuifd; hun woorden staan in de Schrift als gebed.

Het doel van dit plan is niet de eenzaamheid te verklaren of op te lossen. Het wil laten zien Wie God voor de eenzame is. Hij vindt Hagar bij de waterfontein, laat Elia door een engel aanraken en voeden, en zegt tegen Sion, dat zich vergeten voelt: "zo zal Ik toch u niet vergeten" (Jesaja 49:15). In Gethsemane werd de Heere Jezus Zelf door Zijn vrienden alleen gelaten. Al eerder had Hij gezegd: "nochtans ben Ik niet alleen; want de Vader is met Mij" (Johannes 16:32). Aan het kruis werd Hij zelfs door God verlaten (Mattheüs 27:46), en de Schrift verbindt dat met de verzoening van Zijn volk. In dit plan staan ook gedeelten die naar de gemeenschap wijzen, zoals Prediker 4 en Hebreeën 13. Ze zijn geen opdracht om de eenzaamheid zelf weg te werken, maar laten zien welke plaats God anderen geeft in het leven van wie alleen is.

Het plan is bedoeld voor wie zich eenzaam voelt, door verlies, ziekte, ouderdom, een verhuizing, een gebroken relatie of zonder aanwijsbare reden. Het is ook bruikbaar voor wie eenzamen bezoekt, als ouderling, diaken, vrijwilliger of buur, en wil weten hoe de Bijbel over eenzaamheid spreekt.

U leest elke dag één kort gedeelte van vier tot dertien verzen. Met de vraag en de overdenking erbij kost een dag ongeveer 5 tot 10 minuten. De volgorde ligt niet vast; wie een dag overslaat of terugbladert, doet niets verkeerd.

Dagoverzicht

Bezig met laden…
Bekijk het volledige leesschema
1

Eenzaam en ellendig

Psalm 25:16-22

2

Gij, God des aanziens

Genesis 16:7-14

3

Niemand zorgde voor mijn ziel

Psalm 142

4

Onder de jeneverboom

1 Koningen 19:3-8

5

Ik alleen ben overgebleven

1 Koningen 19:9-21

6

Als een eenzame mus op het dak

Psalm 102:1-13

7

Heere, ik heb geen mens

Johannes 5:5-9

8

In de beide handpalmen gegraveerd

Jesaja 49:13-16

9

Daar is er een, en geen tweede

Prediker 4:8-12

10

Blijft hier en waakt met Mij

Mattheüs 26:36-46

11

Nochtans ben Ik niet alleen

Johannes 16:28-33

12

Maar de Heere heeft mij bijgestaan

2 Timotheüs 4:9-18

13

De eenzamen in een huisgezin

Psalm 68:6-11

14

Ik zal u niet verlaten

Hebreeën 13:1-8

Een dag uit dit leesplan: dag 1

David noemt tegenover God zonder omwegen wat hem drukt: 'want ik ben eenzaam en ellendig' (Psalm 25:16).

De psalm volgt de letters van het Hebreeuwse alfabet, en in de laatste verzen wordt het gebed heel persoonlijk. Voordat David om uitkomst vraagt, vraagt hij dat God Zich naar hem toe keert: 'Wend U tot mij, en wees mij genadig' (Psalm 25:16). Daarna zegt hij wat er in hem omgaat: 'De benauwdheden mijns harten hebben zich wijd uitgestrekt' (Psalm 25:17). Hij vraagt God om te kijken en noemt in dezelfde adem zijn schuld: 'Aanzie mijn ellende, en mijn moeite, en neem weg al mijn zonden' (Psalm 25:18). De psalm legt geen oorzaak tussen die twee, maar brengt ze samen bij de God Die vergeeft.

Eenzaamheid is moeilijk onder woorden te brengen, ook tegenover mensen. Deze verzen geven er woorden voor. U kunt ze lezen als woorden die al eerder tot God gezegd zijn, door iemand die het zelf kende. Het persoonlijke gebed eindigt met een houding van uitzien naar Hem: 'want ik verwacht U' (Psalm 25:21). Het laatste vers bidt daarna voor heel Israël.

Wat zegt het u dat David bidt 'want ik ben eenzaam en ellendig'?

Wat u krijgt

Dagelijks leesschema

Precies weten wat u elke dag moet lezen

Voortgang bijhouden

Vink een dag af en zie waar u gebleven was

Direct naar de tekst

Klik door naar de Bijbeltekst in uw favoriete vertaling

Reflectievragen

Verdiepende vragen om over na te denken

Tips voor dit leesplan

  • Lees het gedeelte rustig, eventueel hardop. Bij de psalmen kan het helpen de woorden als uw eigen gebed uit te spreken.

  • De volgorde is geen route van donker naar licht: een dag overslaan of teruggaan naar een eerdere dag mag.

  • Schrijf bij elke dag het vers op dat u wilt bewaren, zodat u het op een moeilijk moment kunt terugvinden.

  • Lees het plan, als dat kan, samen met iemand, bijvoorbeeld een ouderling, een buur of een vriend. De vraag van de dag kan dan het begin van een gesprek zijn.

Veelgestelde vragen

Is eenzaamheid een teken van zwak geloof?
Nee. In de Bijbel voelen juist gelovigen zich eenzaam. Sion zegt dat de HEERE haar vergeten heeft, de dichter van Psalm 102 noemt zich een eenzame mus op het dak, en David vindt in de spelonk niemand die hem kent. Hun klachten staan in de Schrift als gebed.
Is dit plan ook bedoeld voor wie niet alleen woont?
Ja. Eenzaamheid heeft niet altijd met alleen wonen te maken: ook wie getrouwd is of veel mensen om zich heen heeft, kan zich eenzaam voelen. Bij het badwater Bethesda lag "een grote menigte van kranken", en toch zei één van hen tegen de Heere Jezus: "Heere, ik heb geen mens" (Johannes 5:3, 7). Ook die eenzaamheid te midden van anderen komt in dit plan aan de orde.
Kan ik dit plan samen lezen met iemand die eenzaam is?
Ja. De gedeelten zijn kort en geschikt om bij een bezoek samen te lezen, bijvoorbeeld door een ouderling, diaken of vrijwilliger. Lees het gedeelte voor en gebruik de vraag van de dag als begin van een gesprek. Laat de ander daarbij de ruimte om te zwijgen of te klagen.
Waarom staan er ook gedeelten over de gemeente in dit plan?
Omdat eenzaamheid in de Bijbel niet alleen een zaak is tussen God en de eenzame. Prediker zegt: "Twee zijn beter dan een" (Prediker 4:9), en Hebreeën 13 spreekt over broederlijke liefde en herbergzaamheid. Die gedeelten zijn geen verwijt aan wie alleen is; ze wijzen ook de mensen rondom op hun taak.
Wat als het lezen de eenzaamheid juist scherper maakt?
Dat kan gebeuren. Het is geen teken dat het lezen mislukt. Bijbellezen vervangt geen gesprek. Zoek ook uw predikant, ouderling of huisarts op wanneer dit zwaar blijft.
Wat is een mogelijke vervolgstap?
Wanneer u eraan toe bent: wie eenzaam is na het overlijden van een geliefde, vindt in "Troost bij verlies" (zeven dagen) gedeelten die daar dichter bij liggen. "Bidden met de Psalmen" (zeven dagen) helpt om de psalmen als eigen gebed te gebruiken, en "Rust bij zorgen" (tien dagen) is er voor wie naast eenzaamheid ook met zorgen wakker ligt.

Verdiep u verder

Andere leesplannen