1 Johannes

De eerste brief van Johannes is geschreven door de "apostel van de liefde" aan gemeenten die bedreigd werden door een vroege vorm van gnosticisme. Sommige leraars beweerden dat Jezus niet werkelijk mens was geworden (docetisme) en dat zonde er niet toe deed als je maar de juiste "kennis" (gnosis) bezat. Johannes bestrijdt deze dwalingen met kracht en warmte. De brief heeft drie grote toetsstenen waarmee iemand kan beoordelen of hij werkelijk een kind van God is: geloof (erkennen dat Jezus de Christus is, in het vlees gekomen), gehoorzaamheid (het houden van Gods geboden, met name het liefdesgebod) en liefde (de broeders liefhebben met daden, niet alleen met woorden). Johannes' stijl is uniek: hij herhaalt zijn thema's in steeds nieuwe variaties, als een spiraal die steeds dieper graaft. De brief begint met de verkondiging "dat God een Licht is, en gans geen duisternis in Hem is" (1:5), en bevat enkele van de bekendste uitspraken in de Bijbel: "God is liefde" (4:8) en "Er is in de liefde geen vrees, maar de volmaakte liefde drijft de vrees buiten" (4:18). De brief biedt zekerheid: "Deze dingen heb ik u geschreven, … opdat gij weet, dat gij het eeuwige leven hebt" (5:13).