Een veelgekozen gedeelte bij een ziekenbezoek is Psalm 121: "Ik hef mijn ogen op naar de bergen, van waar mijn hulp komen zal. Mijn hulp is van den HEERE, Die hemel en aarde gemaakt heeft." Deze pagina is bedoeld voor de bezoeker: de ouderling, diaken of predikant, maar ook een familielid of gemeentelid dat bij een zieke op bezoek gaat. Welk gedeelte leest u voor in het ziekenhuis, thuis aan het bed, bij iemand die erg moe is of moeilijk kan luisteren, en bij een stervende? U vindt hier ruim dertig teksten uit de Statenvertaling, korte en langere, met bij elke tekst waarom hij past en hoe u hem voorleest. Voor teksten die de zieke zelf zoekt, is er een aparte pagina over ziekte.
“Ik hef mijn ogen op naar de bergen, van waar mijn hulp komen zal. Mijn hulp is van den HEERE, Die hemel en aarde gemaakt heeft.”
Psalm 121 is kort genoeg om helemaal voor te lezen (acht verzen) en voor veel zieken bekend. De psalm wijst van de eigen situatie weg naar de Schepper. Wie het bezoek kort moet houden, leest alleen deze twee verzen en laat de rest van de psalm voor een volgende keer.
“Al ging ik ook in een dal der schaduw des doods, ik zou geen kwaad vrezen, want Gij zijt met mij; Uw stok en Uw staf, die vertroosten mij.”
Het dal is niet weg, maar de Herder gaat mee. Een tekst voor een zieke die een zware behandeling ondergaat of een slechte uitslag heeft gekregen. Lees bij voorkeur heel Psalm 23; veel ouderen zeggen de woorden zacht mee.
“Vrees niet, want Ik ben met u; zijt niet verbaasd, want Ik ben uw God; Ik sterk u, ook help Ik u, ook ondersteun Ik u met de rechterhand Mijner gerechtigheid.”
Zin na zin belooft de Heere Zelf iets: Ik ben met u, Ik ben uw God, Ik sterk, Ik help, Ik ondersteun. Een tekst voor een zieke die bang is voor een operatie of een onderzoek. Lees hem rustig en herhaal eventueel het begin: vrees niet.
“God is ons een Toevlucht en Sterkte; Hij is krachtelijk bevonden een Hulp in benauwdheden.”
Kort, bekend en sterk. Past bij een plotselinge opname, een ongeluk of een hartinfarct, wanneer de wereld van de zieke op zijn kop staat. Psalm 46 gaat verder over wankelende bergen: de Heere blijft staan.
“Mijn genade is u genoeg; want Mijn kracht wordt in zwakheid volbracht.”
Dit antwoord kwam op een gebed dat niet verhoord werd zoals Paulus vroeg (2 Korinthe 12:8). Een eerlijke tekst voor wie lang ziek is en niet geneest. Zeg er niet te snel bij dat de zwakheid een zegen is; lees de tekst en laat hem spreken.
“Wanneer gij zult gaan door het water, Ik zal bij u zijn, en door de rivieren, zij zullen u niet overstromen; wanneer gij door het vuur zult gaan, zult gij niet verbranden, en de vlam zal u niet aansteken.”
Water en vuur: de Heere belooft niet dat de zieke er niet doorheen hoeft, wel dat Hij erbij is. Past bij een lange behandeling, zoals chemotherapie of revalidatie. Lees vers 1 erbij: "Ik heb u bij uw naam geroepen."
“Gelijk zich een vader ontfermt over de kinderen, ontfermt Zich de HEERE over degenen, die Hem vrezen. Want Hij weet, wat maaksel wij zijn, gedachtig zijnde, dat wij stof zijn.”
God weet dat wij stof zijn: Hij verwacht van een zieke geen kracht die er niet is. Een tekst voor wie zich schuldig voelt omdat hij niet meer kan lezen, bidden of naar de kerk kan. Troostend zonder te veel te zeggen.
“Wat buigt gij u neder, o mijn ziel! en wat zijt gij onrustig in mij? Hoop op God, want ik zal Hem nog loven; Hij is de menigvuldige Verlossing mijns aangezichts, en mijn God.”
De dichter spreekt zijn eigen ziel toe. Voor een zieke die somber is of in een dip zit na een tegenvaller. De psalm erkent de onrust eerst; daarna komt de hoop. Laat de zieke ook vertellen wat hem onrustig maakt.
“Werpt al uw bekommernis op Hem, want Hij zorgt voor u.”
De zieke maakt zich vaak meer zorgen om anderen dan om zichzelf: de partner thuis, de kinderen, het werk. Deze korte tekst nodigt uit om juist die zorgen bij de Heere neer te leggen. Goed om op een kaartje achter te laten.
“Immers is mijn ziel stil tot God; van Hem is mijn heil.”
Een tekst voor een stille kamer, waar niet veel gezegd hoeft te worden. Past bij een zieke die moe is van alle prikkels en gesprekken in het ziekenhuis. Lees de tekst, laat even stilte vallen en bid kort.
“Ik verwacht den HEERE; mijn ziel verwacht, en ik hoop op Zijn Woord.”
Ziek zijn is vaak wachten: op een uitslag, een operatiedatum, op herstel. De psalmdichter wacht op de Heere en hoopt op Zijn Woord. Psalm 130 begint met "Uit de diepten", wat aansluit bij wie zich in de diepte voelt.
“En wij weten, dat dengenen, die God liefhebben, alle dingen medewerken ten goede, namelijk dengenen, die naar Zijn voornemen geroepen zijn.”
Een tekst die troost geeft, maar ook verkeerd kan vallen als hij te vroeg komt. Gebruik hem bij iemand die zelf al zoekt naar de zin van de ziekte, niet als antwoord op tranen. Dan is het een sterke tekst over Gods leiding.
“In den dag mijner benauwdheid roep ik U aan, want Gij verhoort mij.”
Een korte tekst die direct in een gebed overgaat. Lees hem voor en bid daarna samen met de zieke. Geschikt voor een kort bezoek op de afdeling, waar de verpleging of andere patiënten weinig tijd laten.
Voordat u gaat, is het goed te weten waarom u gaat. De Bijbel noemt het bezoeken van zieken een werk van barmhartigheid en een zaak van de ouderlingen. Maar ook het zwijgen en het meeleven hebben hun plaats. Deze teksten zijn bedoeld om zelf te lezen, voor u aanbelt.
“Ik ben krank geweest, en gij hebt Mij bezocht;”
De Heere Jezus vereenzelvigt Zich met de zieke. Wie een zieke bezoekt, doet het Hem. Een tekst die de bezoeker eraan herinnert dat hij niet komt omdat het moet, maar uit liefde. Lees Mattheüs 25:34-40.
“Is iemand krank onder u? Dat hij tot zich roepe de ouderlingen der Gemeente, en dat zij over hem bidden, hem zalvende met olie in den Naam des Heeren.”
De zieke mag de ouderlingen roepen om voor hem te bidden. Gereformeerde uitleggers lezen het zalven met olie meestal als iets dat bij de tijd van de apostelen hoorde en geen vaste kerkelijke handeling is geworden; het bidden bleef. Een tekst voor ouderlingen om te weten dat het gebed aan het ziekbed tot hun ambt hoort.
“Verblijdt u met de blijden; en weent met de wenenden.”
Het eerste wat een zieke nodig heeft, is iemand die meeleeft, niet iemand die uitlegt. Deze korte tekst helpt de bezoeker om eerst te luisteren en pas daarna te lezen.
“Alzo zaten zij met hem op de aarde, zeven dagen en zeven nachten; en niemand sprak tot hem een woord, want zij zagen, dat de smart zeer groot was.”
Zeven dagen zaten zij erbij zonder een woord, omdat de smart te groot was. Pas toen zij Job gingen uitleggen waarom hij leed, schoten zij tekort. Voor de bezoeker een les om eerst te zitten en te luisteren; een tekst lezen kan later.
“… een tijd om te zwijgen, en een tijd om te spreken;”
Niet elk bezoek vraagt om een tekst en een gebed. Soms is de zieke te ziek, soms wil hij eerst iets kwijt. De bezoeker die dit vers kent, voelt aan wanneer hij moet zwijgen en wanneer hij het Woord mag brengen.
Een zieke die net geopereerd is, veel pijn heeft, slecht hoort of in de war is door dementie of medicijnen, kan geen lang gedeelte volgen. Kies dan een korte, liefst bekende tekst. Lees langzaam, op ooghoogte en met een rustige stem; herhaal de tekst eventueel. Bij mensen met dementie raken oude, bekende woorden vaak meer dan nieuwe: een tekst uit de kindertijd of een psalmvers dat zij vroeger zongen.
“De HEERE is mijn Herder, mij zal niets ontbreken.”
Wie aan het bed zit van iemand die nauwelijks nog kan luisteren, heeft aan deze ene regel genoeg. Hij is zo vertrouwd dat de zieke er geen inspanning voor hoeft te doen om hem te volgen. Zeg hem langzaam, eventueel twee keer, en laat dan de stilte zijn werk doen.
“De eeuwige God zij u een woning, en van onder eeuwige armen;”
Een beeld dat ook zonder uitleg te begrijpen is: gedragen worden door eeuwige armen. Geschikt voor een zieke die zich zwak of afhankelijk voelt. Het eerste deel van het vers is genoeg.
“Mijn tijden zijn in Uw hand;”
Zes woorden die alles samenvatten. Voor een zieke die niet weet hoe lang het nog duurt, of die het overzicht over de dagen kwijt is. Ook geschikt als tekst op een kaart bij het bed.
“Ik zal in vrede te zamen nederliggen en slapen; want Gij, o HEERE! alleen zult mij doen zeker wonen.”
Een avondtekst. Geschikt voor een bezoek in de avond, bij een zieke die slecht slaapt of bang is voor de nacht. Lees hem voor en bid dat de Heere de nacht bewaart.
“… vrees niet, want Ik heb u verlost; Ik heb u bij uw naam geroepen, gij zijt Mijn.”
In het ziekenhuis wordt de zieke een kamernummer, een dossier, een diagnose. Deze belofte zegt dat de Heere hem bij naam kent en hem Zijn eigendom noemt. Een tekst om zacht voor te lezen bij iemand die zich in de ziekenhuisdrukte verloren voelt.
Wie meer tijd heeft en een zieke bezoekt die goed kan luisteren, kan een heel hoofdstuk of een psalm lezen. Hieronder vier bekende gedeelten, elk met een kernvers eruit. Lees de psalm of het hoofdstuk niet te snel, en vraag na afloop wat de zieke het meest raakte.
“Die in de schuilplaats des Allerhoogsten is gezeten, die zal vernachten in de schaduw des Almachtigen. Ik zal tot den HEERE zeggen: Mijn Toevlucht en mijn Burg! mijn God, op Welken ik vertrouw!”
Psalm 91 (zestien verzen) spreekt over Gods bescherming tegen pest en verderf. Lees de psalm niet als belofte dat de zieke zeker geneest; de Heere Jezus wees de verleider af die vers 11 en 12 zo gebruikte (Mattheüs 4:6). Wel als belofte dat wie bij God schuilt, veilig is.
“Loof den HEERE, mijn ziel, en vergeet geen van Zijn weldaden; Die al uw ongerechtigheid vergeeft, die al uw krankheden geneest;”
Psalm 103 (tweeëntwintig verzen) noemt vergeving vóór genezing. Een gedeelte voor een zieke die herstelt of dankbaar terugkijkt. Lees de eerste vijf verzen of de hele psalm.
“Maar dien den HEERE verwachten, zullen de kracht vernieuwen; zij zullen opvaren met vleugelen, gelijk de arenden; zij zullen lopen, en niet moede worden; zij zullen wandelen, en niet mat worden.”
Het slot van Jesaja 40, een hoofdstuk dat begint met "Troost, troost Mijn volk". Lees vers 27 tot 31: het begint met de klacht dat God het niet ziet, en eindigt met kracht voor de vermoeiden. Geschikt bij een lang herstel.
“Uw hart worde niet ontroerd; gijlieden gelooft in God, gelooft ook in Mij.”
Het begin van de afscheidsrede van de Heere Jezus. Lees Johannes 14:1-6 bij een zieke die vooruitkijkt naar een onzekere toekomst; de verzen over de vele woningen volgen direct. Een gedeelte dat zowel bij herstel als bij naderend sterven past.
Bij een stervende is het gehoor vaak het laatste zintuig dat werkt, zeggen zorgverleners; ook wie niet meer reageert, hoort misschien nog. Lees daarom ook als de zieke de ogen gesloten heeft. Kies korte teksten over Gods hand, het huis van de Vader en de liefde die de dood niet scheidt. Overleg met de familie wat de stervende zelf liefhad; een eigen trouw- of belijdenistekst kan veel betekenen.
“In Uw hand beveel ik mijn geest; Gij hebt mij verlost, HEERE, Gij, God der waarheid!”
Het eerste deel nam de Heere Jezus aan het kruis op de lippen (Lukas 23:46), en vele gelovigen hebben het na Hem gebeden. Een tekst om voor te bidden namens de stervende, als hij het zelf niet meer kan.
“Gij zult mij leiden door Uw raad; en daarna zult Gij mij in heerlijkheid opnemen.”
Een tekst die het hele leven en het sterven in één zin vat: geleid in dit leven, opgenomen in heerlijkheid. Geschikt bij een oudere gelovige die het leven overziet.
“In het huis Mijns Vaders zijn vele woningen; anderszins zo zou Ik het u gezegd hebben; Ik ga heen om u plaats te bereiden. En zo wanneer Ik heen zal gegaan zijn, en u plaats zal bereid hebben, zo kome Ik weder en zal u tot Mij nemen, opdat gij ook zijn moogt, waar Ik ben.”
De belofte van een plaats bij de Vader. Ook tot troost van de familie rond het bed. Lees langzaam, met pauzes tussen de zinnen.
“Want ik ben verzekerd, dat noch dood, noch leven, noch engelen, noch overheden, noch machten, noch tegenwoordige, noch toekomende dingen, Noch hoogte, noch diepte, noch enig ander schepsel ons zal kunnen scheiden van de liefde Gods, welke is in Christus Jezus, onzen Heere.”
Paulus noemt de dood als eerste van alles wat niet kan scheiden. Een tekst vol zekerheid, voor een stervende die de Heere kent en voor familie die afscheid neemt.
“Ik ben de Opstanding en het Leven; die in Mij gelooft zal leven, al ware hij ook gestorven; En een iegelijk, die leeft, en in Mij gelooft, zal niet sterven in der eeuwigheid. Gelooft gij dat?”
Eindigt met een vraag van de Heere Jezus aan Martha: "Gelooft gij dat?" Bij een stervende die nog kan antwoorden, kan het een moment van belijdenis zijn. Bij wie onrustig is over zijn staat, lees de tekst als nodiging, niet als toets.
Bij het kiezen van een bijbeltekst voor het ziekenbezoek is het belangrijk om na te denken over de context en de mensen voor wie de tekst bedoeld is. Kies een vers dat aansluit bij de sfeer van de gelegenheid en dat herkenbaar is voor de aanwezigen.
De bovenstaande bijbelteksten zijn zorgvuldig geselecteerd en voorzien van uitleg, zodat u begrijpt waarom elk vers past bij het ziekenbezoek. Wilt u meer bijbelteksten ontdekken of heeft u een specifieke vraag? Stel deze dan aan de BijbelAssistent.
Kies een korte, bekende tekst die past bij hoe de zieke eraan toe is. Veelgekozen zijn Psalm 121, Psalm 23, Jesaja 41:10 en Psalm 46:2. Bij iemand die erg moe is, is één vers genoeg, zoals Psalm 31:16 "Mijn tijden zijn in Uw hand". Bij een stervende passen Psalm 31:6, Psalm 73:24 en Johannes 14:2-3.
In het ziekenhuis meestal kort: tien tot twintig minuten, zeker als de zieke net geopereerd is of er andere bezoekers zijn. Thuis kan het langer, maar let op tekenen van vermoeidheid. Een kort bezoek met een tekst en gebed doet vaak meer dan een lang gesprek.
Kies bekende teksten en psalmen uit de jeugd van de zieke, zoals Psalm 23:1, Psalm 121 of Johannes 3:16. Lees langzaam, op ooghoogte, en laat de zieke meezeggen als hij dat kan. Een psalmvers zingen wordt vaak nog herkend als de woorden zelf niet meer te volgen zijn.
Vraag het de zieke. Veel zieken stellen een gebed zeer op prijs, juist als zij zelf niet meer de kracht hebben om te bidden. Bij een gedeelde kamer kunt u zachter bidden of het kort houden. Een ouderling heeft volgens Jakobus 5:14 een bijzondere roeping om met de zieke te bidden.
De pagina over ziekte bevat teksten voor de zieke zelf, om te lezen, op een kaart te zetten of aan te hangen. Deze pagina is bedoeld voor de bezoeker: welk gedeelte leest u voor, hoe en bij welke situatie. Zoekt u een tekst voor een kaart met een wens voor herstel, kijk dan bij de teksten voor beterschap.
Stel uw vraag aan de BijbelAssistent en krijg direct persoonlijke suggesties met bijbelverwijzingen.
Een veelgekozen tekst om een huisbezoek mee te beginnen is Lukas 10:5: "En in wat huis gij zult ingaan, zegt eerst: Vrede zij dezen huize!" Bij het huisbezoek leest de ouderling, vaak samen met een predikant of tweede broeder, een gedeelte uit de Schrift en opent daarmee het gesprek over de dienst van de Heere in het gezin. Op deze pagina staan ruim dertig teksten uit de Statenvertaling, geordend naar gezinssituatie: het jonge gezin, ouderen, alleenstaanden en wie rouwt. Bij elke tekst staat waarom hij past, welk gedeelte u eromheen kunt lezen en een vraag die het gesprek op gang helpt. Gebruik de vragen als hulp, niet als vragenlijst; elk gezin is anders.
Christelijke bemoediging bij ziekte vindt u vooral in de Psalmen en bij de profeten: Psalm 103:2-3 ("Die al uw krankheden geneest"), Psalm 41:4 (de Heere ondersteunt op het ziekbed) en Jesaja 40:29-31 over nieuwe kracht voor wie uitgeput is. Ook 2 Korinthe 12:9 bemoedigt: Gods genade is genoeg, ook wanneer genezing uitblijft. Ziekte kan het leven zwaar maken en roept diepe vragen op over lijden en Gods nabijheid. Bijbelse voorbeelden als Job, die ondanks zijn ernstige ziekte God bleef vertrouwen, en koning Hiskia, die na gebed vijftien jaar aan zijn leven toegevoegd kreeg (2 Koningen 20:5-6), laten zien dat God betrokken is bij het lijden van Zijn kinderen. Het gebed bij ziekte, persoonlijk en gemeenschappelijk, is een krachtig middel dat de Bijbel ons aanreikt om Gods troost en nabijheid te zoeken. De onderstaande bemoedigende bijbelteksten bij ziekte geven troost, kracht en hoop voor wie zelf ziek is of meeleeft met een zieke.
Het stervensbed is een heilig en ingrijpend moment. Wanneer het aardse leven ten einde loopt, bieden de woorden van de Bijbel diepe troost, zowel voor wie sterft als voor wie achterblijft. Deze verzen spreken van Gods nabijheid in het stervensuur, de belofte van eeuwig leven, en de zekerheid dat de dood voor de gelovige niet het einde is maar een thuiskomst bij de hemelse Vader.
Ontdek wat de Bijbel zegt over diverse thema's.
Vind antwoorden op bijbelse vragen met uitleg en context.
Leer deze bijbelteksten uit het hoofd met onze hulpmiddelen.
Vraag om meer bijbelteksten voor het ziekenbezoek.
Lees de bijbelverzen in hun volledige context.
Laat u dagelijks inspireren door een bijbelse overdenking.
Lees elke dag een inspirerend gebed.