Wat zegt de Bijbel over hertrouwen?
Hertrouwen na scheiding of het overlijden van een partner is een gevoelig onderwerp. De Bijbel biedt richtlijnen maar ook genade voor wie een nieuw begin zoekt.
In het kort
Over hertrouwen na scheiding lezen christenen de Bijbel verschillend. Jezus zegt dat wie zijn vrouw verlaat, 'anders dan om hoererij, en een andere trouwt, die doet overspel' (Mattheüs 19:9). Veel kerken zien daarom ruimte na overspel of na verlating door een ongelovige partner (1 Korinthe 7:15), andere niet zolang de vorige partner leeft. Na het overlijden van een partner is hertrouwen toegestaan, mits 'alleenlijk in den Heere' (1 Korinthe 7:39).
De belangrijkste verzen op een rij
Scroll naar beneden voor alle 5 verzen met uitleg.
Sleutelverzen over hertrouwen
“Zo wie zijn vrouw verlaat anders dan om hoererij, en een andere trouwt, die doet overspel.”
Jezus' woorden over scheiding en hertrouwen bevatten de cruciale uitzondering "anders dan om hoererij," die de mogelijkheid opent van geoorloofde echtscheiding en daarmee impliciet ook van hertrouwen wanneer de scheiding gerechtvaardigd was. De precieze reikwijdte van het woord porneia (hoererij) is omstreden: sommigen beperken het tot overspel, anderen breiden het uit tot elke ernstige seksuele ontrouw. De strengere lezing in Markus en Lukas, zonder deze uitzondering, maakt de interpretatie complex. Jezus' doel is duidelijk: het huwelijk beschermen en lichtvaardig scheiden en hertrouwen veroordelen.
“Indien de man gestorven is, zo is zij vrij van de wet, zodat zij geen overspeelster is als zij eens anderen mans wordt.”
Paulus gebruikt het huwelijk als illustratie van de relatie tussen de gelovige en de wet: zoals een vrouw vrij is na het sterven van haar man, zo zijn gelovigen vrijgemaakt van de wet door het sterven met Christus. De juridische werkelijkheid is helder: de dood ontbindt het huwelijksverbond volledig en maakt hertrouwen zonder enige beperking mogelijk. Dit vers biedt troost en vrijheid aan wie na het overlijden van een partner overweegt opnieuw te trouwen — er is geen bijbelse belemmering, alleen de wijsheid om "in de Heere" te trouwen.
“Een vrouw is door de wet verbonden zo lange tijd als haar man leeft; maar indien haar man ontslapen is, zo is zij vrij.”
De vrouw is gebonden zolang haar man leeft, maar is na zijn dood vrij om te trouwen met wie zij wil. De toevoeging "alleenlijk in den Heere" is een belangrijke restrictie: hertrouwen na het overlijden mag, maar met een medegelovige. Dit wijst erop dat de keuze voor een partner een geestelijke beslissing is die in het licht van het geloof genomen moet worden. De vrijheid is reëel maar niet onbegrensd — zij wordt ingekaderd door het verlangen om God te eren in het nieuwe huwelijk.
“Zo iemand in Christus is, die is een nieuw schepsel; het oude is voorbijgegaan.”
Het fundamentele evangelische principe van de nieuwe schepping in Christus biedt hoop aan ieder die door falen, schuld en gebrokenheid is getekend. Het oude is voorbijgegaan, alles is nieuw geworden — deze woorden zijn meer dan een theologische abstractie — een geleefde werkelijkheid voor wie in Christus een nieuw begin vindt. Voor gescheidenen die hertrouwen, biedt dit vers het fundament van hoop: God schrijft uw verhaal niet af bij het vorige hoofdstuk maar opent een nieuw hoofdstuk dat vervuld kan zijn van Zijn genade en zegen.
“Gedenkt der vorige dingen niet; ziet, Ik zal wat nieuws maken.”
Gods oproep om het voorgaande niet te gedenken en het oog te richten op het nieuwe dat Hij gaat doen, is diep troostend voor wie vastgebonden is aan pijn, schuld of spijt uit het verleden. God maakt een weg in de woestijn en rivieren in de wildernis — op plaatsen waar menselijk gezien geen uitweg of verfrissing is. Voor wie na de woestijn van echtscheiding een nieuw begin zoekt, belooft dit vers dat God vernieuwend en herstellend werkt, zelfs in de meest dorre omstandigheden van het leven. De voorwaarde is niet perfectie maar vertrouwen op de God die alle dingen nieuw maakt.
Meer verzen over hertrouwen
"Maar indien de ongelovige scheidt, dat hij scheide. De broeder of de zuster wordt in zodanige gevallen niet dienstbaar gemaakt; maar God heeft ons tot vrede geroepen." Paulus spreekt over een gemengd huwelijk waarin de ongelovige partner zelf vertrekt. Niet dienstbaar gemaakt betekent: niet langer gebonden. Veel uitleggers zien hierin, naast overspel, een tweede grond waarop hertrouwen geoorloofd kan zijn; anderen lezen het alleen als vrijheid om de scheiding te aanvaarden.
"Zo wie zijn vrouw verlaat, en een andere trouwt, die doet overspel tegen haar." In vers 12 volgt hetzelfde voor de vrouw die haar man verlaat. Markus geeft Jezus' woorden zonder de uitzondering die Mattheüs 19:9 noemt, en spreekt man en vrouw beiden aan. Wie de strikte positie inneemt, beroept zich vooral op dit vers en op Lukas 16:18.
"En indien zij ook scheidt, dat zij ongetrouwd blijve, of met den man verzoene." Paulus geeft hier een gebod van de Heere zelf door: getrouwden scheiden niet. Gebeurt het toch, dan noemt hij twee wegen, alleen blijven of verzoening. Voor de vraag naar hertrouwen is dit vers daarom het eerste ijkpunt: eerst wordt gezocht naar herstel, pas daarna naar een nieuw begin.
Wat leert de Bijbel ons over hertrouwen?
Hertrouwen na echtscheiding of het overlijden van een partner is een onderwerp dat veel christenen bezighoudt en waarover binnen de kerk verschillende genuanceerde posities bestaan die elk hun eigen bijbelse argumenten aanvoeren. De Bijbel is helder over het ideaal van het levenslange huwelijk, maar de vraag of en onder welke omstandigheden hertrouwen geoorloofd is, wordt verschillend beantwoord. Over hertrouwen na het overlijden van de partner is de Bijbel ondubbelzinnig: Paulus schrijft in Romeinen 7 en 1 Korinthe 7 dat een vrouw door de wet gebonden is zolang haar man leeft, maar na zijn dood vrij is om te hertrouwen, mits het in de Heere is. Dit geldt uiteraard evenzeer voor de man. De complexiteit ontstaat bij de vraag naar hertrouwen na echtscheiding. De strengste positie stelt dat elk hertrouwen na scheiding gelijk staat aan overspel, op grond van Jezus' woorden in Mattheus 19:9. Een gematigder positie leest in Jezus' uitzondering "anders dan om hoererij" de mogelijkheid van hertrouwen wanneer de scheiding gerechtvaardigd was op bijbelse gronden — overspel of kwaadwillige verlating door een ongelovige partner. Een nog bredere positie erkent dat na oprechte bekering, diep berouw en zorgvuldige begeleiding hertrouwen mogelijk is, ook wanneer de scheiding niet op ideale bijbelse gronden plaatsvond, omdat het evangelie werkelijk nieuwe beginnen biedt. De gereformeerde traditie heeft doorgaans de gematigde positie ingenomen: hertrouwen is mogelijk voor de onschuldige partij bij overspel en voor wie verlaten is door een ongelovige partner, mits er sprake is van eerlijk rouwproces, oprecht berouw waar nodig, en zorgvuldige pastorale begeleiding. Het is van groot belang dat de gemeente in dit gevoelige onderwerp zowel de heiligheid van het huwelijk als de genade van het evangelie hoog houdt — zonder het een voor het ander op te offeren.
Hertrouwen na het overlijden van een partner
Over hertrouwen na het overlijden van een huwelijkspartner is de Bijbel helder en pastoraal tegelijk. Paulus schrijft in Romeinen 7:2-3 dat een vrouw door de wet gebonden is aan haar man zolang hij leeft, maar na zijn dood vrij is — zij is geen overspeelster als zij een ander man wordt. In 1 Korinthe 7:39 bevestigt hij dit: een vrouw is vrij om te hertrouwen na het sterven van haar man, met de toevoeging "alleenlijk in den Heere", dat wil zeggen met een medegelovige. De vroege kerk had soms bedenkingen bij hertrouwen na overlijden, maar de mainstream van de christelijke traditie heeft dit altijd als volstrekt geoorloofd beschouwd. Tegelijk erkent de Bijbel dat niet hertrouwen ook een eerbiedwaardige en gezegende keuze kan zijn. De profetes Anna diende God als weduwe tot hoge leeftijd in de tempel. De keuze om al dan niet te hertrouwen na het overlijden van een partner is een persoonlijke beslissing die met gebed, wijsheid en respect voor de overledene genomen mag worden, zonder druk van buitenaf.
Hertrouwen na echtscheiding: verschillende posities
Binnen het christendom bestaan drie hoofdposities over hertrouwen na echtscheiding, elk met serieuze bijbelse argumenten. De eerste positie stelt dat hertrouwen na echtscheiding nooit geoorloofd is zolang de vorige partner leeft, ongeacht de reden voor de scheiding. Voorstanders wijzen op de absolute formulering in Markus 10:11-12 en Lukas 16:18 waar Jezus hertrouwen na scheiding gelijkstelt aan overspel, zonder uitzonderingen. De tweede positie erkent hertrouwen als geoorloofd wanneer de scheiding plaatsvond op bijbelse gronden — overspel (Mattheus 19:9) of kwaadwillige verlating (1 Korinthe 7:15) — en dan alleen voor de onschuldige partij. De derde positie erkent daarnaast dat na oprechte bekering en een periode van rouw en herstel hertrouwen mogelijk is als uiting van Gods genade die werkelijk nieuwe beginnen schept. Elk van deze posities verdient respectvolle overweging; geen ervan mag worden gekarikaturiseerd of als onbijbels weggezet.
Genade en nieuw begin
Het evangelie is bij uitstek het verhaal van nieuwe beginnen: God maakt alle dingen nieuw, en Zijn genade reikt verder dan onze grootste fouten en diepste falen. De apostel Paulus schrijft: "Indien iemand in Christus is, die is een nieuw schepsel; het oude is voorbijgegaan, ziet, het is alles nieuw geworden." Jesaja troost met Gods woorden: "Gedenkt der vorige dingen niet, … Ziet, Ik zal wat nieuws maken." Deze beloften gelden ook voor wie door de pijn en het falen van echtscheiding is gegaan. Dit betekent niet dat de gevolgen van verkeerde keuzes automatisch verdwijnen of dat verantwoordelijkheid wordt ontweken, maar dat er na eerlijk berouw, oprechte belijdenis en waar mogelijk verzoening een weg voorwaarts is. Een nieuw huwelijk kan een zegen zijn waarin Gods herstellende genade zichtbaar wordt, mits het gebouwd wordt op een fundament van wijsheid, eerlijkheid en geleerd uit de fouten van het verleden.
Hoe kerken in Nederland en België over hertrouwen denken
Hoe een kerk met hertrouwen na scheiding omgaat, hangt samen met de positie die zij kiest, en in de praktijk lopen de kerken flink uiteen. De Rooms-Katholieke Kerk beschouwt een geldig gesloten sacramenteel huwelijk als onontbindbaar; een nieuw kerkelijk huwelijk is daar alleen mogelijk als een kerkelijke rechtbank het eerste huwelijk nietig verklaart. De oosters-orthodoxe kerken laten uit pastorale overwegingen een tweede kerkelijk huwelijk toe, met een eigen, meer ingetogen liturgie. In de Protestantse Kerk in Nederland en in veel evangelische en pinkstergemeenten kan een tweede huwelijk na een scheiding kerkelijk worden ingezegend, meestal na gesprekken met de predikant of de kerkenraad. Kerken in de bevindelijk-gereformeerde hoek, zoals de Hersteld Hervormde Kerk en de Gereformeerde Gemeenten, houden doorgaans de strikte lijn aan: hertrouwen alleen voor wie onschuldig gescheiden is na overspel of verlating, en soms helemaal niet zolang de vorige partner leeft; wie toch hertrouwt, kan met kerkelijke tucht te maken krijgen. Binnen elke kerk verschillen gemeenten en voorgangers bovendien onderling. Wie wil weten waar de eigen gemeente staat, vraagt dat het best rechtstreeks aan de eigen predikant of kerkenraad, liefst voordat er concrete trouwplannen zijn. Dat gesprek gaat niet alleen over regels, maar ook over het verhaal achter de scheiding en over wat er nodig is voor een goed nieuw begin.
Pastorale begeleiding bij hertrouwen
Hertrouwen na echtscheiding vraagt om zorgvuldige pastorale begeleiding die recht doet aan zowel de bijbelse normen als de persoonlijke omstandigheden. Enkele belangrijke aspecten verdienen aandacht in dit proces. Ten eerste een eerlijk rouwproces: echtscheiding is een verlies dat gerouwd moet worden, inclusief het verlies van dromen, verwachtingen en het ideaal van het levenslange huwelijk. Wie te snel hertrouwt zonder te rouwen, bouwt op onverwerkt verdriet. Ten tweede eerlijke zelfreflectie: wat was uw eigen aandeel in het mislukken van het vorige huwelijk? Welke patronen moeten doorbroken worden om te voorkomen dat dezelfde fouten opnieuw worden gemaakt? Ten derde vergeving: zowel het ontvangen van vergeving van God en de ex-partner, als het schenken van vergeving aan de ex-partner, is essentieel voor een gezond nieuw begin. Ten vierde het belang van de kinderen: bij hertrouwen na echtscheiding zijn vaak kinderen betrokken wier belangen met grote zorgvuldigheid behartigd moeten worden.
Scheiding en hertrouwen: welke gronden noemt de Bijbel?
Wie vraagt wat de Bijbel over echtscheiding zegt, vindt geen wetboek maar een lijn. Het begin ligt in Genesis 2, waar man en vrouw één vlees worden, en Jezus grijpt daarop terug wanneer de Farizeeën Hem naar de scheidbrief van Mozes vragen. Zijn antwoord is opvallend: "Mozes heeft vanwege de hardigheid uwer harten u toegelaten uw vrouwen te verlaten; maar van den beginne is het alzo niet geweest" (Mattheus 19:8). De regeling in Deuteronomium 24 is dus geen goedkeuring maar een indamming van iets wat al gebeurde, en ze beschermde vooral de vrouw die weggestuurd werd. Maleachi zegt het het scherpst: de HEERE, de God van Israël, "zegt, dat Hij het verlaten haat" (Maleachi 2:16), en waarschuwt in hetzelfde vers om op uw geest te passen dat u niet trouweloos handelt. Het Nieuwe Testament noemt twee situaties waarin een huwelijk feitelijk verbroken kan zijn: overspel, dat Jezus als uitzondering noemt in Mattheus 19:9, en de ongelovige partner die zelf weggaat: "indien de ongelovige scheidt, dat hij scheide" — de gelovige is in zo'n geval niet gebonden, want God heeft ons tot vrede geroepen (1 Korinthe 7:15). Daarbuiten luidt Paulus' advies aan wie toch gescheiden is: ongetrouwd blijven of zich met de ander verzoenen (1 Korinthe 7:11). Kerken wegen deze teksten verschillend, vooral bij mishandeling of jarenlange verwaarlozing, situaties die de Schrift hier niet met zoveel woorden benoemt. Wat de tradities delen is dit: scheiding is nooit neutraal, en wie erin terechtkomt verdient pastorale zorg in plaats van een etiket.
Praktische toepassing
Als u overweegt te hertrouwen, neem daar de tijd voor en zoek zorgvuldige pastorale begeleiding bij een wijze pastor of counselor die u eerlijk advies durft te geven. Verwerk eerst de pijn en de lessen van het vorige huwelijk voordat u een nieuw huwelijk aangaat — haast is een slechte raadgever bij zulke ingrijpende beslissingen. Wees eerlijk over uw eigen aandeel in wat er misging en werk actief aan de patronen die doorbroken moeten worden. Betrek uw kinderen met grote zorgvuldigheid bij het proces en geef hen de ruimte om hun gevoelens te uiten. Bouw het nieuwe huwelijk bewust op het fundament van Gods Woord, gezamenlijk gebed en de lessen die het leven u heeft geleerd. Zoek een gemeente die u in genade en waarheid begeleidt zonder te veroordelen. Vertrouw op de God die alle dingen nieuw maakt en die ook uw toekomst in Zijn hand houdt.
Meer weten over hertrouwen in de Bijbel?
Stel uw vragen aan de BijbelAssistent en krijg direct antwoord met bijbelverwijzingen.
Gerelateerde gelegenheden en verdieping
Veelgestelde vragen over hertrouwen
Mag een weduwe of weduwnaar hertrouwen?
Ja, hierover is de Bijbel ondubbelzinnig. Paulus schrijft dat een vrouw door de wet aan haar man verbonden is zolang hij leeft, maar na zijn dood vrij is om te hertrouwen (Romeinen 7:2-3; 1 Korinthe 7:39) — en hetzelfde geldt voor de man. De enige voorwaarde die Paulus noemt, is dat het nieuwe huwelijk 'in de Heere' is: met iemand die het geloof deelt. De dood ontbindt het huwelijksverbond; hertrouwen is dus geen ontrouw aan de overleden partner.
Mag je hertrouwen na een scheiding volgens de Bijbel?
De kerntekst is Mattheüs 19:9: "Zo wie zijn vrouw verlaat, anders dan om hoererij, en een andere trouwt, die doet overspel." Veel uitleggers lezen hierin dat hertrouwen geoorloofd is wanneer de scheiding plaatsvond vanwege overspel van de ander; Paulus noemt daarnaast de situatie waarin een ongelovige partner de gelovige verlaat (1 Korinthe 7:15). Andere kerken zijn terughoudender en zien geen ruimte voor hertrouwen zolang de ex-partner leeft. Wie voor deze vraag staat, doet er goed aan het eigen verhaal eerlijk te bespreken met een predikant of kerkenraad — de Bijbel vraagt zorgvuldigheid, geen snelle conclusies.
Wanneer mag je hertrouwen na een echtscheiding?
De Bijbel noemt geen wachttijd of termijn; het gaat om de gronden en het hart. Drie vragen wegen in de meeste kerkelijke tradities mee: was er een bijbelse grond voor de scheiding (overspel, Mattheüs 19:9, of kwaadwillige verlating, 1 Korinthe 7:15)? Is er alles aan gedaan om tot verzoening te komen — Paulus' eerste spoor is immers verzoening of alleen blijven (1 Korinthe 7:10-11)? En is er ruimte geweest voor schuldbelijdenis en verwerking, ook naar eventuele kinderen toe? Wie daarna hertrouwt, mag dat doen in het vertrouwen dat God in Christus een nieuw begin geeft (2 Korinthe 5:17).
Mag je hertrouwen met je eigen ex-partner?
Is er in de tussentijd geen ander huwelijk geweest, dan zien vrijwel alle tradities hertrouwen met dezelfde partner als de mooiste uitkomst: het is herstel in plaats van een nieuw begin. Paulus noemt die weg zelfs als eerste optie — wie gescheiden is, blijve ongetrouwd of verzoene zich met de ander (1 Korinthe 7:11). Anders ligt het wanneer een van beiden intussen met iemand anders getrouwd is geweest: Deuteronomium 24:4 verbiedt de eerste man dan uitdrukkelijk haar terug te nemen. Uitleggers passen die regel verschillend toe op vandaag, maar hij maakt duidelijk dat de weg terug niet vanzelf openligt.
Wat als je al hertrouwd bent en achteraf twijfelt of dat mocht?
Die vraag komt vaker voor dan gedacht, en vrijwel geen enkele kerkelijke traditie adviseert om het tweede huwelijk dan te verbreken: dat zou een nieuw verbond breken om een oud verbond te herstellen dat feitelijk niet meer bestaat. De gebruikelijke pastorale lijn is eerlijk belijden wat er misgegaan is, waar het kan herstel zoeken in de verhouding met de vorige partner en met de kinderen, en het huidige huwelijk vervolgens trouw en toegewijd leven. Blijft de twijfel knagen, bespreek het dan met een predikant of pastoraal werker in plaats van er alleen mee rond te lopen.
Gerelateerde onderwerpen
Wat zegt de Bijbel over scheiden?
Scheiden is in de Bijbel een ingrijpende breuk in het huwelijksverbond, dat God voor het leven bedoelt. Toch laat de Schrift ruimte voor wie door overspel, verlating of mishandeling in een onhoudbare situatie terechtkomt, en belooft zij nabijheid aan wie gebroken achterblijft (Psalm 34:19). Een algemeen overzicht van de bijbelteksten over echtscheiding staat bij het onderwerp scheiding.
Wat zegt de Bijbel over scheiding?
Scheiding is een pijnlijk onderwerp. De Bijbel benadrukt de waarde van het huwelijk, maar erkent ook de gebrokenheid van relaties en biedt genade.
Wat zegt de Bijbel over huwelijk?
Het huwelijk is door God ingesteld als een verbond tussen man en vrouw. De Bijbel vergelijkt het huwelijk met de relatie tussen Christus en de gemeente. Ontdek wat de Bijbel zegt over het huwelijk en de liefde tussen man en vrouw.
Wat zegt de Bijbel over vreemdgaan?
Vreemdgaan is een ernstige zonde in de Bijbel die het huwelijksverbond verbreekt. Toch biedt God vergeving en herstel aan wie zich bekeert.
Wat zegt de Bijbel over genade?
Genade is Gods onverdiende gunst aan de mens. Door genade worden wij gered, niet door onze eigen werken maar door het offer van Jezus Christus.
Wat zegt de Bijbel over vergeving?
Vergeving is een kernthema in de Bijbel. God vergeeft zonden door Jezus Christus en roept ons op om ook anderen te vergeven.