Judea in de Bijbel

De naam Juda begint met Jakobs vierde zoon, uit wie de stam Juda voortkwam (Genesis 29:35). In de zegen van Jakob ontvangt Juda de belofte dat de scepter niet van hem zal wijken totdat Silo (de Messias) komt, en dat de volken Hem zullen gehoorzamen (Genesis 49:10). Bij de intocht in Kanaan kreeg de stam Juda het grote zuidelijke bergland als erfdeel, met Hebron, Jeruzalem en de woestijn van Judea als markante punten (Jozua 15). Toen David koning werd, begon hij zijn regering in Hebron, in het hart van Juda (2 Samuel 2:4). Na zeven jaar verhuisde hij naar Jeruzalem, dat op de grens van Juda en Benjamin lag. Vanaf dat moment was Juda de kern van het koningschap. Na de dood van Salomo scheurde het koninkrijk in twee delen: de tien noordelijke stammen werden Israel en de zuidelijke stammen rond Jeruzalem bleven onder het huis van David als koninkrijk Juda (1 Koningen 12:20-21). Juda kende zowel godvruchtige koningen (Asa, Josafat, Hizkia, Josia) als afvallige (Achaz, Manasse) en overleefde de Assyrische tijd dankzij Gods bewaring (Jesaja 37). Uiteindelijk werd het door de Babyloniers veroverd in 586 voor Christus en werd Jeruzalem met de tempel verwoest (2 Koningen 25). Na de ballingschap keerde een deel van het volk terug onder Zerubbabel, Ezra en Nehemia. De Perzen noemden het gebied Yehud, een kleine provincie rond Jeruzalem. Onder de Grieken (Seleuciden) werd de regio Judea genoemd, en in de tijd van de Makkabeen (tweede eeuw v.Chr.) werd er tijdelijk een onafhankelijk Joods rijk gevestigd. Na de komst van de Romeinen werd Judea eerst een vazalkoninkrijk onder Herodes de Grote en vanaf het jaar 6 na Christus een Romeinse provincie bestuurd door procuratoren — Pontius Pilatus was de bekendste. In deze setting speelt het Nieuwe Testament zich af. Jezus wordt geboren "te Bethlehem in Judea" (Mattheus 2:1), in vervulling van Micha 5:1. Johannes de Doper begint zijn bediening in de woestijn van Judea en roept op tot bekering (Mattheus 3:1-6). Jezus wordt door Pontius Pilatus, de stadhouder van Judea, veroordeeld. Na Pinksteren verspreidt het evangelie zich "in Jeruzalem, in geheel Judea en Samaria en tot het uiterste der aarde" (Handelingen 1:8). De vervolging na Stefanus verstrooit de christenen over Judea (Handelingen 8:1), wat juist tot verdere evangelieverkondiging leidt. In het jaar 70 na Christus vernietigt Rome Jeruzalem en na de Bar-Kochba-opstand (135 n.Chr.) wordt Judea door de Romeinen hernoemd tot Syria Palaestina.

Judea tekent de doorgaande lijn van Gods trouw aan Zijn belofte aan David. Door alle geschiedenis heen — opkomst, bloei, afval, ballingschap, terugkeer en bezetting — houdt God vast aan Zijn plan om uit de stam Juda een eeuwige Koning te doen voortkomen. Dat plan lijkt soms vastgelopen: ballingen in Babel, een tempel in puin, een vazalkoninkrijk onder Rome. Maar de profetie wordt stap voor stap vervuld totdat in een stal in Bethlehem, in Judea, de beloofde Zoon van David wordt geboren. De geschiedenis van Judea laat ook zien dat geestelijke privilege zonder gehoorzaamheid tot oordeel leidt. Jesaja verweet Juda dat ze de HEERE hadden verlaten (Jesaja 1:4). Jeremia werd uitgezonden om tegen de valse zekerheid van de tempel te waarschuwen (Jeremia 7). Juda leert dat Gods verbond nooit verkeerd mag worden opgevat als een licentie om te doen wat men wil. Tegelijk is de ballingschap en terugkeer van Juda een onuitwisbaar getuigenis van Gods trouw: Hij tuchtigt, maar doet niet wegvagen. In het Nieuwe Testament wordt Judea de plaats van vervulling en beginpunt van de wereldmissie. Hier wordt het evangelie van het Koninkrijk verkondigd, wordt het offer gebracht en wordt de kerk geboren. "Bekering en vergeving der zonden" moest worden gepredikt "tot alle volken, beginnende van Jeruzalem" (Lukas 24:47). Zo verbindt Judea de oude en nieuwe bedeling: de regio van de belofte wordt de regio van de uitgaande zending.